ΑΘΗΝΑ
20:50
|
04.10.2022
Ρίτσαρντ Νίξον ο μοναδικός πρόεδρος των ΗΠΑ που είδε την έξοδο γιατί «άκουγε» πολλά.
Το μοιράζομαι:
Το εκτυπώνω

Σαν σήμερα, στις 8 Αυγούστου του 1974, ο 37ος πρόεδρος των ΗΠΑ Ρίτσαρντ Νίξον παραιτείται, δύο χρόνια μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου υποκλοπών και παρακολουθήσεων των πολιτικών του αντιπάλων, που πήρε το όνομα «Γουότεργκεϊτ». Το κτιριακό συγκρότημα «Γουότεργκεϊτ» στην Ουάσιγκτον ήταν η έδρα των γραφείων του Δημοκρατικού Κόμματος όπου μια διάρρηξη το 1972 υπήρξε η αρχή για να ξετυλιχθεί το κουβάρι ενός ολόκληρου συστήματος παρακολουθήσεων και υποκλοπών, με εντολή, όπως αναδείχθηκε αργότερα, από τον ίδιο τον Νίξον.

O Νίξον προσπαθούσε για δυο χρόνια να συγκαλύψει τις ευθύνες του για το σκάνδαλο Γουότεργκεϊτ, αρχικά αρνούμενος τις κατηγορίες και στη συνέχεια προσπαθώντας να επιρρίψει την ευθύνη σε υφισταμένους του, ώστε να γλυτώσει την καθαίρεση από τα καθήκοντά της προεδρίας λόγω της αυξανόμενης αποδοκιμασίας τόσο από τους Δημοκρατικούς όσο και από μέλη του κόμματός του.

Οι κασέτες του Γουόυτεργκεϊτ

Επί δύο χρόνια, ο Νίξον έθετε τον εαυτό του ως υπερασπιστή της προεδρίας. Επέμενε ότι είχε κάνει λάθη, αλλά δεν παραβίασε νόμους. Υποστήριζε ότι δεν είχε προηγούμενη γνώση για τη διάρρηξη και δεν γνώριζε για τη συγκάλυψη μέχρι τις αρχές του 1973. Αρνούνταν κατηγορηματικά να δημοσιοποιήσει τις περιβόητες κασέτες από τις παρακολουθήσεις, με τη δικαιολογία ότι θα έβλαπταν μελλοντικούς διευθύνοντες συμβούλους.

Η πίεση στον Νίξον αυξήθηκε τον Μάρτιο του 1974, όταν ο ειδικός εισαγγελέας κατήγγειλε τον πρώην γενικό εισαγγελέα Τζον Μίτσελ, τους πρώην βοηθούς Χάλντεμαν και Έρλιχμαν και τέσσερις άλλους υπαλλήλους για συνωμοσία, παρεμπόδιση της δικαιοσύνης και ψευδορκία σε σχέση με τη διάρρηξη στο συγκρότημα Γουότεργκεϊτ. Ενώ το μεγάλο δικαστήριο ήθελε να κατηγορήσει τον ίδιο τον Νίξον, ο ειδικός εισαγγελέας Λεόν Γιαβόρσκι αρνήθηκε να το πράξει, αμφιβάλλοντας τη συνταγματικότητα της απαγγελίας κατηγορίας ενός εν ενεργεία προέδρου.

Για να ηρεμήσει τους επικριτές του, ο Νίξον ανακοίνωσε τον Απρίλιο του 1974 την κυκλοφορία 1.200 σελίδων απομαγνητοφώνησης των συνομιλιών μεταξύ του ίδιου και των βοηθών του. Οι συνομιλίες, «ειλικρινείς πέρα από κάθε έγγραφο που δημοσιοποιήθηκε ποτέ από έναν Πρόεδρο», σύμφωνα με τα λόγια της The Post προκάλεσαν περισσότερη οργή. Ακόμη και οι πιο πιστοί συντηρητικοί υποστηρικτές του Νίξον εξέφρασαν την απογοήτευσή τους για τις αισχρολογικές συζητήσεις στον Λευκό Οίκο σχετικά με τον τρόπο συγκέντρωσης χρημάτων, για τον εκβιασμό και την αποφυγή της ψευδορκίας.

Η νομική υπεράσπιση του Νίξον άρχισε να καταρρέει τον Μάιο, όταν ένα ομοσπονδιακό δικαστήριο αποφάσισε υπέρ της κλήτευσης του εισαγγελέα Γιαβόρσκι για τις κασέτες του Λευκού Οίκου. Οι δικηγόροι του Νίξον άσκησαν έφεση κατά της απόφασης στο Ανώτατο Δικαστήριο. Η πολιτική του θέση υποχώρησε τον Ιούνιο, εν μέσω αναφορών ότι και τα 21 Δημοκρατικά μέλη της Επιτροπής Δικαιοσύνης της Βουλής ήταν έτοιμα να ψηφίσουν υπέρ της παραπομπής. Στις 24 Ιουλίου, το Ανώτατο Δικαστήριο διέταξε ομόφωνα τον Λευκό Οίκο να παραδώσει τις κασέτες στον ειδικό εισαγγελέα. Δύο ημέρες αργότερα, η Επιτροπή Δικαιοσύνης ενέκρινε ένα άρθρο παραπομπής προς ψήφιση από ολόκληρη τη Βουλή.

The Smoking Gun: Η κασέτα που επιβεβαίωσε την ενοχή του προέδρου

Όταν ο Νίξον κυκλοφόρησε τις κασέτες μια εβδομάδα αργότερα, μια συνομιλία στις 23 Ιουνίου 1972, έδειξε ότι ο Νίξον, σε αντίθεση με τους επανειλημμένους ισχυρισμούς του περί αθωότητας, έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο στη συγκάλυψη από την αρχή. Αυτή η ηχογράφηση, που έλαβε τον τίτλο “the smoking gun”, εξάλειψε ό,τι λίγο είχε απομείνει από την υποστήριξη του Νίξον. Ακόμη και οι πιο στενοί του βοηθοί του είπαν ότι έπρεπε να παραιτηθεί ή να αντιμετωπίσει τη σχεδόν βέβαιη προοπτική της παραπομπής.

Η παραίτησή του Ρίτσαρντ Νίξον

Στις 8 Αυγούστου 1974, ο Νίξον ανακοίνωσε την παραίτησή του. «Κάνοντας αυτή τη δράση», είπε σε μια υποτονική αλλά δραματική τηλεοπτική ομιλία από το Οβάλ Γραφείο, «ελπίζω ότι θα έχω επισπεύσει την έναρξη της διαδικασίας θεραπείας που είναι τόσο απαραίτητη στην Αμερική». Σε μια σπάνια παραδοχή του λάθους, ο Νίξον είπε: «Λυπάμαι βαθιά για τυχόν τραυματισμούς που μπορεί να έχουν προκληθεί κατά τη διάρκεια των γεγονότων που οδήγησαν σε αυτήν την απόφαση». Σε μια τελευταία ομιλία στο προσωπικό του Λευκού Οίκου, ένας Νίξον με δακρυσμένα μάτια είπε στο ακροατήριό του: «Αυτοί που σας μισούν δεν κερδίζουν αν δεν τους μισείτε και μετά καταστρέφετε τον εαυτό σας».

Ο αντιπρόεδρος Τζέραλντ Φορντ ορκίστηκε στις 9 Αυγούστου 1974, δηλώνοντας «ο μακροχρόνιος εθνικός μας εφιάλτης τελείωσε». Ένα μήνα αργότερα, ο Φορντ χορήγησε στον Νίξον μια «πλήρη, δωρεάν και απόλυτη χάρη» για όλα τα εγκλήματα που «διέπραξε ή μπορεί να είχε διαπράξει» ο Νίξον κατά τη διάρκεια της παραμονής του στον Λευκό Οίκο.

Η υπόθεση είχε τελειώσει, αλλά όχι η επιρροή της. Τα αλληλένδετα σκάνδαλα προκάλεσαν έναν νέο και διαρκή σκεπτικισμό για την ομοσπονδιακή κυβέρνηση στην αμερικανική κοινή γνώμη. Το πρόσφατα διεκδικητικό Κογκρέσο ενέκρινε τη νομοθεσία για τη μεταρρύθμιση της χρηματοδότησης της εκστρατείας και διερεύνησε τις καταχρήσεις εξουσίας στη CIA και σε άλλες υπηρεσίες εθνικής ασφάλειας. Το ρεπορτάζ του Γούντγουορντ και του Μπέρνσταϊν, που εξιστορήθηκε σε ένα βιβλίο μπεστ σέλερ, το «Όλοι οι άνθρωποι του Προέδρου», και μια επιτυχημένη ταινία εμφύσησαν την αμερικανική δημοσιογραφία με ένα νέο πλεονέκτημα αντιπάλου. Λίγο αργότερα, ο διορισμός ειδικών εισαγγελέων για τη διερεύνηση καταγγελιών για προεδρικές αδικοπραγίες έγινε ο κανόνας στην Ουάσιγκτον.

Το σκάνδαλο Γουότεργκεϊτ είχε αλλάξει μόνιμα και βαθιά την αμερικανική πολιτική, αλλά και την παγκόσμια πολιτική, καθώς από την αποκάλυψη του σκανδάλου και έπειτα το ζήτημα των παρακολουθήσεων και των υποκλοπών έλαβε τεράστιες διαστάσεις σε πολλές χώρες του πλανήτη, είτε βρισκόμενες κάτω από τη ΝΑΤΟϊκή επιρροή, είτε όχι. Και όπως φαίνεται, το σκάνδαλο των υποκλοπών που ανέδειξε τη διαφθορά στην εξουσία δεν είναι αποκλειστικά αμερικανικό. Οι τοίχοι έχουν παντού αυτιά…  

(Ακολουθεί ένα ντοκιμαντέρ του BBC για το σκάνδαλο Γουόυτεργκεϊτ)

Το μοιράζομαι:
Το εκτυπώνω
ΣΥΝΑΦΗ

Σύλληψη 10χρονου Παλαιστίνιου από αστυνομικούς στην Ιερουσαλήμ

«Πολύ έξυπνο πακέτο» τα 200 δισ. ευρώ λέει ο Σολτς

Συγκέντρωση διαμαρτυρίας για το λόφο Στρέφη και την καταπάτηση ελεύθερων χώρων

Υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας της Επιτροπής Ανταγωνισμού με την Αρχή Ανταγωνισμού της Αιγύπτου

Γραφτείτε συνδρομητές
Ενισχύστε την προσπάθεια του Κοσμοδρομίου με μια συνδρομή από €1/μήνα