Με απόφαση που υπέγραψε απόψε ο απερχόμενος Προέδρος των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν, η Κύπρος εντάσσεται σε τρία αμυντικά προγράμματα, που «θα δέσουν» τη μεγαλόνησο ακόμη πιο στενά στο άρμα της Ουάσιγκτον.
Κυπριακά ΜΜΕ, μεταξύ των οποίων η εφημερίδα Φιλελεύθερος, εκτιμούν πως η εξέλιξη αφορά «μια στρατηγική απόφαση» του Λευκού Οίκου που θα επιτρέψει για πρώτη φορά την ένταξη της Κύπρου στα ακόλουθα προγράμματα:
- Πρόγραμμα Διεθνών Πωλήσεων Στρατιωτικού Υλικού (FMS).
- Πρόγραμμα παροχής Πλεονάζοντος Αμυντικού Υλικού (EDA).
- Προγράμματα που προσφέρουν εκπαίδευση και εξοπλισμό στις δυνάμεις ασφαλείας ξένων χωρών (Title 10 Security Assistance Programs).
💥In a landmark decision that underscores the growing strategic depth of USA 🇺🇸 – Cyprus 🇨🇾 relations,
— Marios Karatzias (@MariosKaratzias) January 15, 2025
President Joe Biden issued a presidential determination, officially including the Republic of Cyprus in three critical US defense programs 🔥
✍🏻@lenaargiri in @ekathimerini… pic.twitter.com/5gcIXKgRhE
Πηγές στην Ουάσιγκτον υπογραμμίζουν ότι η συγκεκριμένη Προεδρική Απόφαση συνιστά μια έμπρακτη αναγνώριση του κρίσιμου περιφερειακού ρόλου που επιτελεί η Κύπρος στον τομέα της ασφάλειας. Χαρακτηρίζουν τη συγκεκριμένη εξέλιξη «ιστορικό βήμα» στην αναβάθμιση των αμυντικών σχέσεων μεταξύ της Ουάσιγκτον και της Λευκωσίας.¨
Τυπικά η Κύπρος δεν θα μπορούσε να συμμετέχει στα συγκεκριμένα πρόγραμμα λόγω του γεγονότος ότι δεν έχει επιτευχθεί ακόμα η μόνιμή άρση του εμπάργκο πώλησης όπλων (περιορισμοί ITAR), κάτι που θα μπορούσε να αλλάξει μέσω ψηφοφορίας στο Κογκρέσο.
Παρόλα αυτά η νομική υπηρεσία του Στέιτ Ντιπάρτμεντ θεωρεί πως ο Πρόεδρος μπορεί να εντάξει την Κύπρο σε αυτά τα προγράμματα μέσω Προεδρικής Απόφασης (presidential determination) παρά τους περιορισμούς ITAR που υφίσταται η Κύπρος.
