Στη δημοσίευση ενός ρεπορτάζ για τη χρήση του βιασμού μεταξύ άλλων βασανιστηρίων σε ισραηλινές φυλακές προχώρησε σήμερα ο Guardian. Το ρεπορτάζ της βρετανικής εφημερίδας έρχεται ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο διώκει στο πλαίσιο του αντιτρομοκρατικού νόμου υποστηρικτές της Παλαιστίνης, αλλά και μία ημέρα αφότου ο Έλληνας υπουργός Άμυνας, Νίκος Δένδιας, και ο Ισραηλινός ομόλογός του, Ίσραελ Κατζ, διαπίστωναν στη λεωφόρο Μεσογείων τις «κοινές αξίες» των κυβερνήσεών τους.
Επισημαίνεται πως το ρεπορτάζ στηρίζεται σε συνεντέυξεις του Guardian και σε έκθεση που δημοσίευσε την προηγούμενη ημέρα η ισραηλινή ΜΚΟ B’Tselem, αν και το μοτίβο ακραίων κακοποιήσεων στις ισραηλινές φυλακές τεκμηριώνεται και καταγγέλεται διαρκώς από τις ενώσεις των Παλαιστίνιων κρατουμένων και των οικογενειών τους.
Ακολουθεί το ρεπορτάζ του Guardian:
Ο Σάμι αλ-Σάεϊ είπε ότι άκουγε τους Ισραηλινούς δεσμοφύλακες που τον βίαζαν να γελούν κατά τη διάρκεια της επίθεσης, προτού τον αφήσουν πεσμένο, να αγωνιά με δεμένα μάτια και χειροπέδες στο πάτωμα για να κάνουν ένα διάλειμμα για τσιγάρο.
Τουλάχιστον ένας από την ομάδα γνώριζε ότι διαπράττονταν έγκλημα και παρενέβη, όχι για να σταματήσει τα βασανιστήρια αλλά για να αποτρέψει την καταγραφή τους. Ο αλ-Σάεϊ είπε ότι άκουσε τον άνδρα να προειδοποιεί τους άλλους «μην τραβήξετε φωτογραφία, μην τραβήξετε φωτογραφία» καθώς επιτίθονταν.
Αιμορραγούσε από το ορθό του για περισσότερες από τρεις εβδομάδες μετά την επίθεση, η οποία συνέβη λίγο μετά τη σύλληψή του τον Φεβρουάριο του 2024. Περιέγραψε σεξουαλικά βασανιστήρια που διήρκεσαν περισσότερο από 20 λεπτά, συμπεριλαμβανομένων ξυλοδαρμών στους γλουτούς του, έναν δεσμοφύλακα που ασκούσε ακραία πίεση στα γεννητικά του όργανα και αναγκαστική πρωκτική διείσδυση με δύο διαφορετικά αντικείμενα.
«Προσπάθησα να τους αποτρέψω σφίγγοντας τους μύες μου (στον πρωκτό μου), αλλά δεν μπορούσα. Το έσπρωξαν πολύ βαθιά, ήταν εξαιρετικά επώδυνο», είπε σε μια συνέντευξη για τη δοκιμασία του. «Δεν ξέρω πόσο δυνατά ούρλιαξα από τον πόνο».
Τον άφησαν να πονά τόσο που κατέρρευσε δύο φορές όταν του διατάχθηκαν να σηκωθεί και να περπατήσει στη συνέχεια. Μεταφερόμενος σε ένα υπερπλήρες κελί, ο αλ-Σάεϊ είπε ότι δεν έλαβε ιατρική περίθαλψη και αναγκάστηκε να χρησιμοποιήσει χούφτες χαρτιού υγείας για να σταματήσει το αίμα.
Ο 47χρονος πατέρας έξι παιδιών κρατήθηκε χωρίς κατηγορίες ή δίκη μέχρι τον Ιούνιο του 2025. Περίπου 40 ημέρες μετά την απελευθέρωσή του, δημοσίευσε ένα βίντεο στο TikTok που περιέγραφε λεπτομερώς την επίθεση, αψηφώντας το ακραίο κοινωνικό στίγμα [σ.σ. πρόκειται για φράση των συντακτών του Guardian] και τις ισραηλινές προειδοποιήσεις κατά της δημοσιοποίησης των κακοποιήσεων στις φυλακές.
«Δεν μπορούσα να μείνω σιωπηλός. Έχω ηθική ευθύνη να πω τι συνέβη σε εμένα και σε άλλους κρατούμενους», είπε.
«Ένα δίκτυο στρατοπέδων βασανιστηρίων για Παλαιστίνιους»
Εκτεταμένη και ακραία σεξουαλική βία στις πολιτικές και στρατιωτικές φυλακές του Ισραήλ έχει καταγραφεί από εγχώριους [σ.σ. Ισραηλινούς] και διεθνείς παρατηρητές, συμπεριλαμβανομένων γιατρών, του στρατιωτικού εισαγγελέα του Ισραήλ και της επιτροπής του ΟΗΕ για τα βασανιστήρια.
Η ομάδα ανθρωπίνων δικαιωμάτων B’Tselem περιέγραψε ένα «σοβαρό μοτίβο σεξουαλικής βίας σε κέντρα κράτησης και φυλακές», σε έκθεση που δημοσιεύθηκε την Τρίτη και περιγράφει λεπτομερώς την κακοποίηση Παλαιστινίων στις ισραηλινές φυλακές.
Κυμαίνεται από «απειλές σεξουαλικής επίθεσης, μέσω αναγκαστικής απογύμνωσης, έως πραγματικές σεξουαλικές επιθέσεις», διαπιστώνει η έκθεση. «Αυτές περιλαμβάνουν ξυλοδαρμούς στα γεννητικά όργανα που προκάλεσαν σοβαρούς τραυματισμούς, επίθεση σκύλων σε κρατούμενους και αναγκαστική πρωκτική διείσδυση με διάφορα αντικείμενα».
Ένας εκπρόσωπος της ισραηλινής σωφρονιστικής υπηρεσίας δήλωσε ότι «απορρίπτει κατηγορηματικά τους ψευδείς ισχυρισμούς που παρουσιάζονται στην έκθεση» και «δεν γνώριζε τους ισχυρισμούς που περιγράφονται» από τον αλ-Σαέικαι άλλα θύματα σεξουαλικής βίας.
«Όλοι οι κρατούμενοι κρατούνται νόμιμα, με τον δέοντα σεβασμό στα δικαιώματά τους, συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης σε ιατρική περίθαλψη όπως απαιτείται και της παροχής συνθηκών διαβίωσης σύμφωνα με το νόμο», πρόσθεσε ο εκπρόσωπος.
Ο 41χρονος Ταμέρ Καρμούτ συνελήφθη από Ισραηλινούς στρατιώτες τον Νοέμβριο του 2023, όταν έκαναν έφοδο στο νοσοκομείο Καμάλ Αντουάν στη βόρεια Γάζα, όπου είχε βρει καταφύγιο η οικογένειά του.
Είπε ότι τις πρώτες 24 ώρες κατηγορήθηκε ως μαχητής – παρόλο που είχε μείνει ανάπηρος από τραυματισμό στο πόδι στην εφηβεία του – και ξυλοκοπήθηκε τόσο άσχημα που υπέστη μόνιμη βλάβη στην ακοή του, δέχτηκε επίθεση από σκύλο και στη συνέχεια βιάστηκε από στρατιώτη.
«Έβαλε ένα ξύλινο ραβδί στον πρωκτό μου, το άφησε εκεί για περίπου ένα λεπτό και το έβγαλε έξω. Στη συνέχεια το έσπρωξε πίσω μέσα, ακόμα πιο δυνατά, και ούρλιαξα με όλη μου τη δύναμη», είπε ο Καρμούτ σε κατάθεση που έδωσε στο B’Tselem. «Μετά από ένα λεπτό, έβγαλε ξανά το ραβδί, μου είπε να ανοίξω το στόμα μου, έσπρωξε το ραβδί στο στόμα μου και με ανάγκασε να το γλείψω».
Κρατήθηκε για σχεδόν δύο χρόνια, αλλά ποτέ δεν του απαγγέλθηκαν κατηγορίες ούτε δικάστηκε πριν από την απελευθέρωσή του τον Οκτώβριο του περασμένου έτους στο πλαίσιο της συμφωνίας που είχε μεσολαβήσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.
Οι Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις δεν απάντησαν αμέσως σε αιτήματα για σχολιασμό.
Η έκθεση της B’Tselem είναι η δεύτερη σχετικά με τις συνθήκες στις πολιτικές και στρατιωτικές φυλακές του Ισραήλ. Μετά τις 7 Οκτωβρίου 2023, τα κέντρα κράτησης μετατράπηκαν σε ένα δίκτυο «αφιερωμένο στην κακοποίηση των κρατουμένων ως πολιτική», όπου τα βασανιστήρια ήταν «αποδεκτός κανόνας», ανέφερε η έκθεση. «Ένας χώρος αυτού του είδους, στον οποίο όποιος εισέρχεται είναι καταδικασμένος σε σκόπιμο, σοβαρό και αδυσώπητο πόνο και ταλαιπωρία, λειτουργεί de facto ως στρατόπεδο βασανιστηρίων».
Η κακοποίηση των Παλαιστινίων δεν κρύβεται. Οι σωφρονιστικές αρχές καυχιούνται για κακομεταχείριση, η οποία υποστηρίζεται δημόσια από Ισραηλινούς πολιτικούς και το δικαστικό σύστημα, αναφέρεται με συγκατάβαση στα ισραηλινά μέσα ενημέρωσης και έχει κανονικοποιηθεί στην ισραηλινή κοινή γνώμη, δήλωσε η B’Tselem.
Το 2024, Ισραηλινοί στρατιωτικοί εισαγγελείς απήγγειλαν κατηγορίες σε αρκετούς στρατιώτες για βάναυσο βιασμό στο στρατιωτικό κέντρο κράτησης Σντε Τεϊμάν, στη μόνη απόπειρα δίωξης Ισραηλινών φρουρών για σεξουαλική βία σε κέντρα κράτησης μετά τον Οκτώβριο του 2023.
Μέλη της κυβέρνησης και της Κνεσέτ υποστήριξαν τους υπόπτους και όταν διέρρευσε βίντεο της φερόμενης επίθεσης, προκλήθηκε μικρή κατακραυγή στο Ισραήλ σχετικά με την ίδια την κακοποίηση. Αντ’ αυτού, οδήγησε στην παραίτηση και στη συνέχεια στη σύλληψη του επικεφαλής του στρατιωτικού συνήγορου. Ένας μόνο στρατιώτης έχει καταδικαστεί για κακοποίηση Παλαιστινίων κρατουμένων κατά την περίοδο αυτή.
Τα βασανιστήρια Παλαιστινίων κρατουμένων πρέπει να γίνονται κατανοητά στο πλαίσιο της απανθρωποποίησης και μιας ευρύτερης εκστρατείας ακραίας βίας, δήλωσε η εκτελεστική διευθύντρια της B’Tselem, Γιούλι Νόβακ.
«Το ισραηλινό καθεστώς έχει μετατρέψει τις φυλακές του σε ένα δίκτυο στρατοπέδων βασανιστηρίων για τους Παλαιστίνιους, στο πλαίσιο μιας συντονισμένης επίθεσης στην παλαιστινιακή κοινωνία που αποσκοπεί στην καταστροφή της ύπαρξής τους ως συλλογικότητας», είπε.
Πέρα από το Ισραήλ, υπήρξαν καταδίκες των βασανιστηρίων, αλλά καμία αποτελεσματική παρέμβαση, πρόσθεσε. «Η διεθνής κοινότητα συνεχίζει να χορηγεί σε αυτό το καθεστώς πλήρη ασυλία».
Εκτός από τη σεξουαλική βία, η έκθεση περιγράφει λεπτομερώς άλλες μορφές βασανιστηρίων, όπως ηλεκτροσόκ, χρήση δακρυγόνων και χειροβομβίδων κρότου-λάμψης, καύση κρατουμένων με βραστά υγρά και τσιγάρα από δεσμοφύλακες και στόχευση σκύλων πάνω τους.
Οι κρατούμενοι στερούνται επίσης συστηματικά ιατρικής περίθαλψης, γεγονός που οδηγεί σε μη αναστρέψιμες βλάβες, όπως ακρωτηριασμούς, απώλεια όρασης και ακοής, και σε δεκάδες περιπτώσεις, απώλεια ζωής. Τουλάχιστον 98 Παλαιστίνιοι έχουν πεθάνει στις ισραηλινές φυλακές από τις 7 Οκτωβρίου 2023 και ο πραγματικός αριθμός είναι πιθανώς σημαντικά υψηλότερος.
«Αδερφέ, έλα βοήθησέ με, με βασανίζουν»
Πολλοί από τους νεκρούς ήταν νέοι και δεν είχαν κανένα προηγούμενο πρόβλημα υγείας. Ο Αμπντούλ Ραχμάν Μιριέ, 34 ετών, ήταν ξυλουργός και πέθανε τον Νοέμβριο του 2023, αφήνοντας πίσω του τρεις νεαρούς γιους και μια κόρη.
Συνελήφθη κατά την επιστροφή του από τη δουλειά τον Φεβρουάριο του 2023 και κρατήθηκε χωρίς κατηγορίες ή δίκη. Πιθανότατα ξυλοκοπήθηκε μέχρι θανάτου, σύμφωνα με λεπτομέρειες από νεκροψία στη φυλακή και μαρτυρίες άλλων κρατουμένων. Άνδρες που κρατούνταν σε κελιά κοντά του κατά τις τελευταίες του ώρες είπαν στη μητέρα του, Αζίζα, ότι τον άκουσαν να φωνάζει με αγωνία: «Αδερφέ, έλα βοήθησέ με, με βασανίζουν».
Η οικογένειά του δεν μπορεί να επιβεβαιώσει την αιτία θανάτου ή να τον θάψει, επειδή το Ισραήλ κρατάει όμηρο τη σορό του.
Πριν από τη συμφωνία εκεχειρίας για τη Γάζα που μεσολάβησε ο Τραμπ πέρυσι, η Αζιζέ Μιριέ έλαβε ένα τηλεφώνημα από τις [σ.σ. ισραηλινές κατοχικές] αρχές που τη ρωτούσαν αν ήθελε τα λείψανα του γιου της. «Είπαμε σίγουρα ναι, αλλά δεν ακούσαμε τίποτα άλλο», είπε στον Guardian στο οικογενειακό σπίτι.
Ο συντετριμμένος πατέρας του Μιριέ πέθανε λίγο μετά την απώλεια του γιου του, είπε η Αζίζα, και η υπόλοιπη οικογένεια αγωνίζεται. «Τη νύχτα φαντάζομαι πώς βασάνισαν τον Αμπντούλ Ραχμάν και σε ποια κατάσταση βρισκόταν πριν από τον θάνατό του», είπε. «Μερικές φορές βρίσκω την κόρη του να κλαίει μόνη της και με ρωτάει: “Γιατί δεν έχω πατέρα;”».
Το Ισραήλ παρείχε τελευταία φορά στοιχεία για τους Παλαιστίνιους κρατούμενους που βρίσκονταν υπό κράτηση πριν από τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός του Τραμπ, αλλά δείχνουν ότι μέχρι τον Ιανουάριο το Ισραήλ κρατούσε περίπου 9.000 Παλαιστίνιους από τη Γάζα, την κατεχόμενη Δυτική Όχθη και την Ανατολική Ιερουσαλήμ. Περίπου οι μισοί από αυτούς φυλακίζονται επ’ αόριστον χωρίς κατηγορία ή δίκη.
Οι απάνθρωπες συνθήκες διαβίωσης, συμπεριλαμβανομένων των μερίδων λιμοκτονίας, του συνωστισμού και της στέρησης βασικών αναγκών υγιεινής, όπως ντους και καθαρά ρούχα, επιδεινώνουν τον αντίκτυπο των βίαιων επιθέσεων.
Δεν υπάρχει ανεξάρτητη εποπτεία, με τις επισκέψεις της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού να έχουν σταματήσει από τον Οκτώβριο του 2023, και οι κρατούμενοι στερούνται επαφής με τις οικογένειές τους ή οποιωνδήποτε ειδήσεων από τον έξω κόσμο.
Ο Αλ-Σάεϊ έχει πληρώσει υψηλό τίμημα το ότι μίλησε. Αναγκασμένος να μετακομίσει μακριά από τους γείτονές του που τον συζητούσαν κακεντρεχώς [σ.σ. πάντα κατά τον Guardian], δυσκολεύεται να βρει δουλειά και τον στοιχειώνουν έντονοι εφιάλτες για το μέλλον των παιδιών του.
Ωστόσο, δεν μετανιώνει για την απόφασή του να γίνει η φωνή όσων δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν την προσθήκη νέου πόνου στο βαθύ τραύμα. «Ήταν δική μου επιλογή», είπε, προσθέτοντας ότι κατά τη διάρκεια των 16 μηνών στη φυλακή είδε σαφείς ενδείξεις στα υπερπλήρη κελιά ότι πολλοί άλλοι κρατούμενοι είχαν δεχθεί επίθεση. «Ακόμα κι αν οι άλλοι δεν μιλούσαν γι’ αυτό, ήταν προφανές ότι κι αυτοί είχαν αυτή την εμπειρία».
