Η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς στη Λωρίδα της Γάζας τέθηκε σε ισχύ την Κυριακή μετά από σχεδόν τρίωρη καθυστέρηση, διακόπτοντας έναν πόλεμο 15 μηνών που έχει προκαλέσει καταστροφές και σεισμικές πολιτικές αλλαγές στη Μέση Ανατολή, αναφέρει το Reuters.

Κάτοικοι και ένας ιατρικός υπάλληλος στη Γάζα δήλωσαν ότι δεν άκουσαν νέες μάχες ή στρατιωτικά πλήγματα από περίπου μισή ώρα πριν από την τελική εφαρμογή της.

Οι ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές και οι επιθέσεις πυροβολικού σκότωσαν 13 Παλαιστίνιους μεταξύ των 0630 GMT, όταν επρόκειτο να αρχίσει η κατάπαυση του πυρός, και των 0915 GMT, όταν τέθηκε πράγματι σε ισχύ, δήλωσαν Παλαιστίνιοι γιατροί.

Το Ισραήλ κατηγόρησε τη Χαμάς για την καθυστέρηση, αφού η παλαιστινιακή μαχητική οργάνωση απέτυχε να παράσχει κατάλογο με τους τρεις πρώτους ομήρους που θα απελευθερώνονταν στο πλαίσιο της συμφωνίας.

Η Χαμάς απέδωσε την καθυστέρηση σε «τεχνικούς» λόγους, χωρίς να διευκρινίσει ποιοι ήταν αυτοί.
Παλαιστίνιος αξιωματούχος που γνωρίζει το θέμα, μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας, δήλωσε ότι η καθυστέρηση σημειώθηκε επειδή οι διαμεσολαβητές είχαν ζητήσει 48 ώρες «ηρεμίας» πριν από την εφαρμογή της εκεχειρίας, αλλά τα συνεχιζόμενα ισραηλινά πλήγματα μέχρι την καταληκτική ημερομηνία είχαν καταστήσει δύσκολη την αποστολή του καταλόγου.

Δύο ώρες μετά τη λήξη της προθεσμίας, η Χαμάς δήλωσε ότι είχε στείλει τον κατάλογο των ονομάτων και Ισραηλινοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν την παραλαβή του. Η Χαμάς κατονόμασε τους ομήρους που επρόκειτο να απελευθερώσει την Κυριακή ως Ρόμι Γκόνεν, Ντόρον Στάινμπρεχερ και Έμιλι Νταμάρι.

Το Ισραήλ δεν επιβεβαίωσε αμέσως τα ονόματα.

Η πολυαναμενόμενη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός θα μπορούσε να συμβάλει στον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα, ο οποίος ξεκίνησε αφού η Χαμάς, η οποία ελέγχει το μικροσκοπικό παράκτιο έδαφος, επιτέθηκε στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023, σκοτώνοντας περίπου 1.200 ανθρώπους, σύμφωνα με τις ισραηλινές αρχές.

Η απάντηση του Ισραήλ έχει μετατρέψει μεγάλο μέρος της Γάζας σε ερείπια και έχει σκοτώσει σχεδόν 47.000 Παλαιστίνιους, σύμφωνα με τις υγειονομικές αρχές της Γάζας.

Ο πόλεμος πυροδότησε επίσης μια αντιπαράθεση σε όλη τη Μέση Ανατολή μεταξύ του Ισραήλ και του αρχιεχθρού του Ιράν, το οποίο υποστηρίζει τη Χαμάς και άλλες αντι-ισραηλινές και αντι-αμερικανικές παραστρατιωτικές δυνάμεις σε όλη την περιοχή.

ΛΊΣΤΑ ΟΜΉΡΩΝ, ΕΠΙΘΈΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΕΛΕΥΤΑΊΑΣ ΣΤΙΓΜΉΣ

Ενόψει της συμφωνηθείσας εφαρμογής της κατάπαυσης του πυρός στις 0630 GMT, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι δεν μπορεί να τεθεί σε ισχύ έως ότου η Χαμάς δώσει τα ονόματα των ομήρων που πρόκειται να απελευθερωθούν την Κυριακή.

Εκπρόσωποι του ισραηλινού στρατού ανέφεραν σε χωριστές δηλώσεις την Κυριακή ότι τα αεροσκάφη και το πυροβολικό τους επιτέθηκαν σε «τρομοκρατικούς στόχους» στη βόρεια και κεντρική Γάζα και ότι ο στρατός θα συνεχίσει να επιτίθεται στη λωρίδα όσο η Χαμάς δεν εκπληρώνει τις υποχρεώσεις της στο πλαίσιο της κατάπαυσης του πυρός.

Η Παλαιστινιακή Υπηρεσία Έκτακτης Ανάγκης ανέφερε ότι τουλάχιστον 13 άνθρωποι σκοτώθηκαν στις ισραηλινές επιθέσεις και δεκάδες τραυματίστηκαν. Οι γιατροί ανέφεραν ότι άρματα μάχης πυροβόλησαν την περιοχή Ζεϊτούν της πόλης της Γάζας και δήλωσαν ότι μια αεροπορική επιδρομή και πυρά αρμάτων μάχης έπληξαν επίσης τη βόρεια πόλη Μπέιτ Χανούν, στέλνοντας σε φυγή τους κατοίκους που είχαν επιστρέψει εκεί εν αναμονή της κατάπαυσης του πυρός.

Μια σειρήνα αεροπορικής επιδρομής που ήχησε στην περιοχή Σντερότ του νότιου Ισραήλ ήταν ψευδής συναγερμός, ανέφερε ο ισραηλινός στρατός σε ξεχωριστή ανακοίνωση.

Οι ισραηλινές δυνάμεις είχαν αρχίσει να αποσύρονται από περιοχές στη Ράφα της Γάζας προς τον διάδρομο Φιλαδέλφειας κατά μήκος των συνόρων μεταξύ Αιγύπτου και Γάζας, ανέφεραν μέσα ενημέρωσης υπέρ της Χαμάς νωρίς την Κυριακή.

Η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός σε τρία στάδια ακολούθησε μήνες διαπραγματεύσεων με τη μεσολάβηση της Αιγύπτου, του Κατάρ και των Ηνωμένων Πολιτειών και ήρθε λίγο πριν από την ορκωμοσία του εκλεγμένου προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στις 20 Ιανουαρίου.

Το πρώτο της στάδιο θα διαρκέσει έξι εβδομάδες, κατά τη διάρκεια των οποίων θα απελευθερωθούν 33 από τους υπόλοιπους 98 ομήρους – γυναίκες, παιδιά, άνδρες άνω των 50 ετών, ασθενείς και τραυματίες – με αντάλλαγμα σχεδόν 2.000 Παλαιστίνιους κρατούμενους και κρατούμενες.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται 737 άνδρες, γυναίκες και έφηβοι κρατούμενοι, ορισμένοι από τους οποίους είναι μέλη μαχητικών ομάδων που έχουν καταδικαστεί για επιθέσεις στις οποίες σκοτώθηκαν δεκάδες Ισραηλινοί, καθώς και εκατοντάδες Παλαιστίνιοι από τη Γάζα που κρατούνται από την έναρξη του πολέμου.

Οι τρεις πρώτοι είναι γυναίκες όμηροι που αναμένεται να απελευθερωθούν μέσω του Ερυθρού Σταυρού την Κυριακή. Σε αντάλλαγμα για τον καθένα, 30 Παλαιστίνιοι κρατούμενοι που κρατούνται σε ισραηλινές φυλακές πρόκειται να απελευθερωθούν.

Σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας, η Χαμάς θα ενημερώσει τη Διεθνή Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού (ΔΕΕΣ) για το πού θα είναι το σημείο συνάντησης εντός της Γάζας και η ΔΕΕΣ αναμένεται να αρχίσει να πηγαίνει στο σημείο αυτό για να παραλάβει τους ομήρους, δήλωσε στο Reuters αξιωματούχος που συμμετέχει στη διαδικασία.

ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ;

Η ομάδα του Αμερικανού προέδρου Τζο Μπάιντεν συνεργάστηκε στενά με τον απεσταλμένο του Τραμπ για τη Μέση Ανατολή Στιβ Γουίτκοφ για να περάσει η συμφωνία από τη γραμμή.

Καθώς πλησίαζε η ορκωμοσία του, ο Τραμπ είχε επαναλάβει την απαίτησή του να γίνει γρήγορα μια συμφωνία, προειδοποιώντας επανειλημμένα ότι θα υπάρξει «βαρύ τίμημα» αν δεν απελευθερωθούν οι όμηροι.

Αλλά το τι θα επακολουθήσει στη Γάζα παραμένει ασαφές, ελλείψει μιας συνολικής συμφωνίας για το μεταπολεμικό μέλλον του θύλακα, για την ανοικοδόμηση του οποίου θα απαιτηθούν δισεκατομμύρια δολάρια και χρόνια εργασίας.

Και παρόλο που ο δηλωμένος στόχος της κατάπαυσης του πυρός είναι να τερματιστεί εντελώς ο πόλεμος, μπορεί εύκολα να διαλυθεί.

Η Χαμάς, η οποία ελέγχει τη Γάζα για σχεδόν δύο δεκαετίες, έχει επιβιώσει παρά την απώλεια της ανώτατης ηγεσίας της και χιλιάδων μαχητών της.

Το Ισραήλ έχει ορκιστεί ότι δεν θα επιτρέψει στη Χαμάς να επιστρέψει στην εξουσία και έχει εκκαθαρίσει μεγάλες εκτάσεις στο εσωτερικό της Γάζας, σε ένα βήμα που θεωρείται ευρέως ως κίνηση προς τη δημιουργία μιας νεκρής ζώνης που θα επιτρέπει στα στρατεύματά του να δρουν ελεύθερα εναντίον απειλών στον θύλακα.

Στο Ισραήλ, η επιστροφή των ομήρων μπορεί να μετριάσει την οργή της κοινής γνώμης κατά του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου και της δεξιάς κυβέρνησής του για την αποτυχία της ασφάλειας στις 7 Οκτωβρίου που οδήγησε στην πιο θανατηφόρα ημέρα στην ιστορία της χώρας.

ΣΟΚ ΣΤΗ ΜΈΣΗ ΑΝΑΤΟΛΉ

Ο πόλεμος προκάλεσε σοκ σε ολόκληρη την περιοχή, πυροδοτώντας μια σύγκρουση με το υποστηριζόμενο από την Τεχεράνη λιβανέζικο κίνημα Χεζμπολάχ και φέρνοντας το Ισραήλ για πρώτη φορά σε άμεση σύγκρουση με τον αρχιεχθρό του Ιράν.

Μεταμόρφωσε επίσης τη Μέση Ανατολή. Το Ιράν, το οποίο ξόδεψε δισεκατομμύρια για να δημιουργήσει ένα δίκτυο μαχητικών ομάδων γύρω από το Ισραήλ, είδε τον «Άξονα της Αντίστασης» του να καταστρέφεται και δεν μπόρεσε να προκαλέσει στο Ισραήλ παρά ελάχιστη ζημιά σε δύο μεγάλες πυραυλικές επιθέσεις.

Η Χεζμπολάχ, της οποίας το τεράστιο πυραυλικό οπλοστάσιο θεωρούνταν κάποτε η μεγαλύτερη απειλή για το Ισραήλ, είδε την ανώτατη ηγεσία της να σκοτώνεται και τους περισσότερους πυραύλους και τις στρατιωτικές υποδομές της να καταστρέφονται.

Στο διπλωματικό μέτωπο, το Ισραήλ αντιμετώπισε οργή και απομόνωση για τους θανάτους και τις καταστροφές στη Γάζα.

Ο Νετανιάχου αντιμετωπίζει ένταλμα σύλληψης του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για κατηγορίες περί εγκλημάτων πολέμου και ξεχωριστές κατηγορίες για γενοκτονία στο Διεθνές Δικαστήριο.

Το Ισραήλ έχει αντιδράσει με οργή και στις δύο υποθέσεις, απορρίπτοντας τις κατηγορίες ως πολιτικά υποκινούμενες και κατηγορώντας τη Νότια Αφρική, η οποία άσκησε την αρχική προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο, καθώς και τις χώρες που προσχώρησαν σε αυτήν, για αντισημιτισμό.