Ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζέσκιάν, υπέγραψε νόμο που αναστέλλει τη συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), εν μέσω αυξανόμενων εντάσεων μεταξύ της Τεχεράνης και του πυρηνικού οργανισμού των Ηνωμένων Εθνών, μετά τις επιθέσεις του Ισραήλ και των ΗΠΑ σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις τον περασμένο μήνα, αναφέρει το Al Jazeera.
«Ο Μασούντ Πεζέσκιάν εξέδωσε νόμο που αναστέλλει τη συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας», ανέφερε η ιρανική κρατική τηλεόραση την Τετάρτη.
Η ανακοίνωση έρχεται μια εβδομάδα μετά την ψήφιση από το ιρανικό κοινοβούλιο νόμου για την αναστολή της συνεργασίας με τον ΔΟΑΕ, επικαλούμενο την αιφνιδιαστική επίθεση του Ισραήλ κατά του Ιράν στις 13 Ιουνίου και τις μεταγενέστερες επιθέσεις των ΗΠΑ κατά ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων.
Σύμφωνα με το ψήφισμα του κοινοβουλίου, οι επιθεωρητές του ΔΟΑΕ δεν θα επιτρέπεται να επισκέπτονται πυρηνικές εγκαταστάσεις χωρίς την έγκριση του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν.
Σε απάντηση στην επίσημη εφαρμογή της αναστολής από τον Πεζέσκιαν, ο υπουργός Εξωτερικών του Ισραήλ Γκίντεον Σαάρ προέτρεψε τους ευρωπαίους υπογράφοντες της πυρηνικής συμφωνίας του 2015 να ενεργοποιήσουν τον μηχανισμό «snapback» και να επαναφέρουν όλες τις κυρώσεις του ΟΗΕ κατά του Ιράν.
Ο μηχανισμός snapback, που λήγει τον Οκτώβριο, ήταν μέρος της πυρηνικής συμφωνίας που κατέρρευσε μετά την αποχώρηση των Ηνωμένων Πολιτειών το 2018. Το Ιράν άρχισε να μειώνει τις δεσμεύσεις του ένα χρόνο αργότερα.
Η Γερμανία δήλωσε ότι η απόφαση του Ιράν στέλνει ένα «καταστροφικό μήνυμα».
«Για μια διπλωματική λύση, είναι απαραίτητο το Ιράν να συνεργαστεί με τον ΔΟΑΕ», δήλωσε στους δημοσιογράφους ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Μάρτιν Γκίζε.
Ο ΔΟΑΕ σε δήλωσή του ανέφερε ότι «αναμένει περαιτέρω επίσημες πληροφορίες από το Ιράν».
Αυξανόμενες εντάσεις
Από τότε που το Ισραήλ εξαπέλυσε την επίθεσή του κατά του Ιράν τον περασμένο μήνα, η Τεχεράνη έχει ασκήσει σφοδρή κριτική στον ΔΟΑΕ.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν δήλωσε νωρίτερα αυτή την εβδομάδα ότι ο επικεφαλής του ΔΟΑΕ, Ραφαέλ Γκρόσι, δεν είναι πλέον ευπρόσδεκτος στη χώρα.
Αξιωματούχοι έχουν επίσης επικρίνει τον Γκρόσι για την απόφαση που έλαβε το διοικητικό συμβούλιο του ΔΟΑΕ στις 12 Ιουνίου, με την οποία κατηγορείται η Τεχεράνη για μη συμμόρφωση με τις πυρηνικές της υποχρεώσεις.
Ιρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι η απόφαση αυτή ήταν μία από τις «δικαιολογίες» για τις ισραηλινές επιθέσεις που ξεκίνησαν στις 13 Ιουνίου και διήρκεσαν 12 ημέρες.
Το Ιράν απέρριψε επίσης το αίτημα του επικεφαλής του ΔΟΑΕ Γκρόσι να επισκεφθεί τις πυρηνικές εγκαταστάσεις που βομβαρδίστηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου.
«Η επιμονή του Γκρόσι να επισκεφθεί τις βομβαρδισμένες περιοχές με το πρόσχημα των διασφαλίσεων είναι άσκοπη και πιθανώς ακόμη και κακόβουλη», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγκί την Δευτέρα. «Το Ιράν διατηρεί το δικαίωμα να λάβει οποιαδήποτε μέτρα για την υπεράσπιση των συμφερόντων, του λαού και της κυριαρχίας του».
Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ο Πεζέσκιαν καταδίκασε τη «καταστροφική» συμπεριφορά του Γκρόσι, ενώ η Γαλλία, η Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο καταδίκασαν αόριστες «απειλές» εναντίον του επικεφαλής της ΔΟΑΕ.
Η υπερσυντηρητική εφημερίδα Kayhan του Ιράν ισχυρίστηκε πρόσφατα ότι έγγραφα αποδεικνύουν ότι ο Γκρόσι είναι ισραηλινός κατάσκοπος και πρέπει να εκτελεστεί.
Το Ιράν επιμένει ότι δεν έχουν διατυπωθεί απειλές εναντίον του Γκρόσι ή των επιθεωρητών της υπηρεσίας.
Ο 12ήμερος πόλεμος ξεκίνησε όταν το Ισραήλ πραγματοποίησε αιφνιδιαστικό βομβαρδισμό ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων και στρατιωτικών στόχων και δολοφόνησε αρκετούς κορυφαίους στρατιωτικούς διοικητές και πυρηνικούς επιστήμονες. Η Τεχεράνη απάντησε με κύματα πυραύλων και drones εναντίον του Ισραήλ.
Στις 22 Ιουνίου, ο σύμμαχος του Ισραήλ, οι ΗΠΑ, εξαπέλυσαν δικές τους άνευ προηγουμένου επιθέσεις εναντίον ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Φορντόου, το Ισφαχάν και το Νατάνζ. Στις 24 Ιουνίου επιτεύχθηκε εκεχειρία μεταξύ του Ιράν και του Ισραήλ.
Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο της δικαιοσύνης Ασγκάρ Τζαχανγκίρ, ο οποίος επικαλέστηκε τα τελευταία στοιχεία της ιατροδικαστικής, τουλάχιστον 935 άτομα σκοτώθηκαν στις ισραηλινές επιθέσεις εναντίον του Ιράν. Μεταξύ των νεκρών ήταν 132 γυναίκες και 38 παιδιά, πρόσθεσε ο Τζαχανγκίρ.
Σύμφωνα με τις αρχές, οι αντίποινα επιθέσεις του Ιράν προκάλεσαν το θάνατο 28 ατόμων στο Ισραήλ.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι αμερικανικές επιθέσεις «εξόντωσαν» το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, αν και η έκταση των ζημιών δεν είναι σαφής.
Ο Αραγκί παραδέχτηκε ότι έχει προκληθεί «σοβαρή» ζημιά στις πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Ωστόσο, σε πρόσφατη συνέντευξή του στο αμερικανικό μέσο ενημέρωσης CBS Evening News, δήλωσε: «Δεν μπορεί κανείς να καταστρέψει την τεχνολογία και την επιστήμη… με βομβαρδισμούς».
Το Ισραήλ και ορισμένες δυτικές χώρες ισχυρίζονται ότι το Ιράν επιδιώκει την απόκτηση πυρηνικών όπλων, κάτι που η Τεχεράνη αρνείται συστηματικά.
Η Ουάσινγκτον θεωρεί «απαράδεκτη» την απόφαση της Τεχεράνης να αναστείλει τη συνεργασία με τον ΔΟΑΕ
Οι Ηνωμένες Πολιτείες χαρακτήρισαν σήμερα «απαράδεκτη» την απόφαση του Ιράν να αναστείλει τη συνεργασία του με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) μετά τον πρόσφατο πόλεμό του με το Ισραήλ.
«Θα χρησιμοποιήσουμε τη λέξη απαράδεκτο, ότι το Ιράν επέλεξε να αναστείλει τη συνεργασία του με τον ΔΟΑΕ σε μια στιγμή όπου έχει τη δυνατότητα να κάνει πίσω και να επιλέξει τον δρόμο της ειρήνης και της ευημερίας», δήλωσε στους δημοσιογράφους η εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Τάμι Μπρους. «Το Ιράν πρέπει να συνεργαστεί με τον ΔΟΑΕ», πρόσθεσε.
