Ιδιαίτερα φιλική υποδοχή στον Λευκό Οίκο επιφύλαξε απόψε στον Τούρκο ομόλογό του, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαιώνοντας πως ορισμένα από τα βασικά θέματα της συνάντησής τους αφορούν όχι μόνον στενότερες διμερείς σχέσεις σε εμπόριο και περιφερειακές συγκρούσεις αλλά και τα τουρκικά αιτήματα για την άρση αμερικανικών κυρώσεων που εμποδίζουν ως τώρα την Άγκυρα να αγοράσει μαχητικά αεροσκάφη F-16 και F-35.

Τραμπ για Ερντογάν: Είναι σκληρός, αξιοσέβαστος και ισχυρογνώμων

Ο Πρόεδρος Τραμπ εξήρε την ισχύ του Τούρκου Προέδρου και την «μεγάλη επιρροή στην περιοχή» δίνοντάς του ξανά εύσημα για την ανατροπή της κυβέρνησης του Σύρου τέως Προέδρου Μπασάρ Άσαντ λέγοντας πως «κατέλαβε τη Συρία» και νίκησε εκεί όπου άλλοι προσπαθούσαν για χρόνια να πετύχουν.

Τόνισε πως πρόκειται για «σκληρό τύπο», «αξιοσέβαστο» που «έχει ισχυρή γνώμη» που δεν την αλλάζει εύκολα και που «έχει κάνει τρομερή δουλειά στη χώρα του». Έκανε δε μία μόνη φράση μία μικρή αναφορά στο Ορθόδοξο Πατριαρχείο λέγοντας «η Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία είναι εδώ και θέλει βοήθεια»…

Κατά τα άλλα επανέλαβε πως ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν θα είχε συμβεί εάν ήταν πρόεδρος κατά το διάστημα θητείας του Τζο Μπάιντεν.

Ο Ερντογάν από τη μεριά του εξέφρασε την ικανοποίησή του για τη νέα επίσκεψή του στον Λευκό Οίκο εκτιμώντας πως οι διμερείς σχέσεις μπορούν να ανέβουν και άλλο επίπεδο στενότερης συνεργασίας. Και ο ίδιος ανέφερε πως θα συζητήσουν διεξοδικά τα τουρκικά αιτήματα για την απόκτηση των μαχητικών F-16 και F-35.

Ερντογάν: Ξανά στον Λευκό Οίκο μετά από έξι χρόνια

Η πρώτη επίσκεψη του Ερντογάν στον Λευκό Οίκο εδώ και περίπου έξι χρόνια έρχεται σε μια εποχή που η Άγκυρα επιθυμεί να εκμεταλλευτεί μια κυβέρνηση των ΗΠΑ που είναι πρόθυμη να συνάψει συμφωνίες με αντάλλαγμα συμφωνίες για ακριβά όπλα και εμπόριο.

Η κυβέρνηση του πρώην προέδρου Τζο Μπάιντεν κράτησε την Τουρκία σε απόσταση εν μέρει λόγω αυτού που θεωρούσε στενούς δεσμούς του άλλου μέλους του ΝΑΤΟ με τη Ρωσία. Υπό τον Τραμπ, ο οποίος βλέπει τη Μόσχα πιο ευνοϊκά και έχει στενότερους προσωπικούς δεσμούς με τον Ερντογάν, η Άγκυρα ελπίζει σε μια καλύτερη σχέση.

Ο Τραμπ και ο Ερντογάν – και οι δύο θεωρούνται ολοένα και πιο αυταρχικοί από τους επικριτές τους στο εσωτερικό – είχαν μια ταραγμένη σχέση κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του Ρεπουμπλικάνου προέδρου. Αλλά από την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο, τα συμφέροντά τους έχουν ευθυγραμμιστεί στη Συρία – πηγή της μεγαλύτερης διμερούς έντασης στο παρελθόν – όπου οι ΗΠΑ και η Τουρκία υποστηρίζουν τώρα σθεναρά την κεντρική κυβέρνηση.

Παραμένουν σε έντονη αντίθεση σχετικά με τις επιθέσεις του συμμάχου των ΗΠΑ, Ισραήλ, στη Γάζα, τις οποίες η Άγκυρα αποκαλεί γενοκτονία – ένα πιθανό μπαλαντέρ σε αυτό που κατά τα άλλα αναμένεται να είναι φιλικές και συναλλακτικές συνομιλίες στο Οβάλ Γραφείο.

Στην ομιλία του στον ΟΗΕ την Τρίτη, ο Ερντογάν, ο οποίος ηγείται της Τουρκίας για 22 χρόνια, δήλωσε ότι «όποιος δεν μιλάει και δεν παίρνει θέση ενάντια στη βαρβαρότητα στη Γάζα φέρει ευθύνη για αυτή την θηριωδία».

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε αργότερα στο Fox News ότι οι παγκόσμιοι ηγέτες, συμπεριλαμβανομένου του Ερντογάν, μπορούν «να λένε ό,τι θέλουν να πουν, αλλά στο τέλος της ημέρας, όταν θέλουν να γίνει κάτι, θέλουν να έρθουν στον Λευκό Οίκο».

Η αλλαγή διάθεσης έχει ανανεώσει τις τουρκικές ελπίδες ότι ο Τραμπ και ο Ερντογάν, οι οποίοι έχουν ανταλλάξει αμοιβαίους επαίνους, μπορούν να βρουν έναν τρόπο να παρακάμψουν τις κυρώσεις των ΗΠΑ που επέβαλε ο ίδιος ο Τραμπ το 2020 για την απόκτηση ρωσικών πυραυλικών αμυντικών συστημάτων S-400 από την Τουρκία.

Αυτό, με τη σειρά του, θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για την Άγκυρα να αγοράσει τα προηγμένα (LMT.N) μαχητικά αεροσκάφη F-35 της Lockheed Martin, ανοίγοντας νέους ορίζοντες, για τα οποία ήταν και αγοραστής και κατασκευαστής μέχρι που της απαγορεύτηκε η αγορά των S-400.

«Παρά την αναμενόμενη αντίσταση από το Κογκρέσο των ΗΠΑ, το πράσινο φως για την απόκτηση F-35 από την Τουρκία δεν είναι αδιανόητο, υπό την προϋπόθεση ότι υπάρχει πολιτική βούληση και από τις δύο πλευρές και ότι οι διπλωμάτες θα μπορέσουν να διαμορφώσουν ένα πλαίσιο που θα αντιμετωπίζει όλα τα γνωστά ζητήματα», δήλωσε ο Τιμούρ Σοϊλεμέζ, πρώην Τούρκος πρέσβης με εμπειρία στις σχέσεις Τουρκίας-ΗΠΑ.

Ο Τραμπ δήλωσε πριν από τη συνάντηση ότι αναμένει ότι οι συνομιλίες για τα F-35 «θα ολοκληρωθούν θετικά».

Ο Ερντογάν έχει δηλώσει ότι η αμυντική βιομηχανία, συμπεριλαμβανομένου του θέματος των F-35 και των συνεχιζόμενων διαπραγματεύσεων για τα 40 αεροσκάφη F-16 που θέλει επίσης η Άγκυρα, θα είναι στο επίκεντρο της συνάντησης, μαζί με τους περιφερειακούς πολέμους, την ενέργεια και το εμπόριο.

Ένας Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον είχε συντάξει τις τελευταίες ημέρες μια δήλωση προθέσεων – ένα έγγραφο που χρησιμοποιείται για τη διευκόλυνση των συνομιλιών – για αρκετές πωλήσεις στην Τουρκία, συμπεριλαμβανομένων των νέων F-16 που θα ενίσχυαν τον υπάρχοντα στόλο της.

Η Τουρκία ζήτησε προηγμένο εξοπλισμό και τροποποιήσεις στα F-16 στην παραγγελία της, με αποτέλεσμα τα αεροσκάφη να κοστίζουν περισσότερο από ένα τυπικό F-35, δήλωσε ο αξιωματούχος. Ωστόσο, τα F-35 παραλείφθηκαν από το προσχέδιο της δήλωσης επειδή οι ΗΠΑ δεν μπορούν να τα πουλήσουν νόμιμα, ενόσω η Τουρκία έχει τους S-400, πρόσθεσε το άτομο.

Τούρκοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι δεν σχολίασαν άμεσα το κόστος των F-16.

Τα αεροπλάνα BOEING στην ημερήσια διάταξη

Η Τουρκία, ο δεύτερος μεγαλύτερος στρατός του ΝΑΤΟ, θέλει να αυξήσει την αεροπορική ισχύ για να αντιμετωπίσει αυτό που θεωρεί ως αυξανόμενες απειλές στη Μέση Ανατολή, την Ανατολική Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα, όπου γειτονεύει με τη Ρωσία και την Ουκρανία.

Εκτός από τα F-16 και τα F-35, θέλει επίσης να προμηθευτεί 40 Eurofighter Typhoon – κάτι που ενοχλεί τους συμμάχους των ΗΠΑ στην περιοχή, Ισραήλ και Ελλάδα.

Στη συνάντηση, ο Τραμπ αναμένεται να επισημάνει μια τουρκική συμφωνία για την αγορά περισσότερων από 200 Boeing Co (BA.N).