Μετά τις 20.00 (ώρα Ελλάδας) ξεκινά στις Βρυξέλλες, το έκτακτο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο με κεντρικό θέμα τις τεταμένες σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης–Ηνωμένων Πολιτειών, εν μέσω αυξημένης μεταβλητότητας.
Στην ατζέντα του Συμβουλίου συμπεριλαμβάνονται η επιθετική τακτική των ΗΠΑ για απόκτηση της Γροιλανδίας, οι ενδεχόμενες εμπορικές απειλές κατά κρατών-μελών της Ε.Ε., ευρύτερα ζητήματα ασφάλειας και γεωπολιτικής, όπως η Ουκρανία και η ασφάλεια στην Αρκτική.
Which of the 🇪🇺 EU leaders attending the informal meeting of the members of the European Council, are on X?
— EU Council (@EUCouncil) January 22, 2026
Here's a list for you to follow ⤵️https://t.co/ayuBFJVKAq
Το αποψινό έκτακτο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συγκλήθηκε από τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα πριν από μερικές ημέρες, όταν ο Αμερικανός Πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, κράδαινε την απειλή ενός εμπορικού πολέμου από την 1η Φεβρουαρίου, αν δεν του παραχωρούσαν τον έλεγχο της Γροιλανδίας.
Την απειλή αυτή ο Αμερικανός Πρόεδρος την πήρε πίσω, επικαλούμενος «συμφωνία» που επιτεύχθηκε με το ΝΑΤΟ για τη Γροιλανδία, εν αγνοία της κυβέρνησης της τελευταίας.
Νέα δεδομένα από τις κινήσεις Τραμπ στη σκακιέρα
Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο της Ε.Ε., έπειτα από το κλείσιμο του πρώτου χρόνου της κυβέρνησης του Προέδρου Τραμπ, το 2025 χαρακτηρίστηκε από νέο ύφος, νέες πολιτικές και διαφορετική στάση των ΗΠΑ σε πολλούς τομείς.
Από την πλευρά της, η Ε.Ε. εκτιμάται πως κινήθηκε με στόχο τη «σταθεροποίηση της σχέσης» στη βάση αμοιβαίου οφέλους.
Σε ό,τι αφορά στα «διδάγματα» από τις πρόσφατες εξελίξεις, επιβεβαιώνεται η επιτακτική ανάγκη για επιτάχυνση της ατζέντας για «στρατηγική αυτονομία της Ε.Ε.», ενώ, σύμφωνα με ανώτερο Ευρω-ενωσιακό αξιωματούχο , η αντίδραση των κρατών-μελών ήταν ταχεία, συντονισμένη και ψύχραιμη, με σαφή και σταθερά μηνύματα.
The transatlantic alliance is being questioned. We do not want to speculate or escalate. We want to communicate with our U.S. partners, but we must be clear: any threat to the sovereignty and territorial integrity of our member states is simply unacceptable. pic.twitter.com/kbT7IAk7gK
— António Costa (@eucopresident) January 21, 2026
Σε ό,τι αφορά στη Γροιλανδία, αναγνωρίζεται ότι παραμένουν ανοιχτά ζητήματα.
Σε πρόσφατη ενημέρωση από τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, πρώην Ολλανδό πρωθυπουργό, Μαρκ Ρούτε, έγινε γνωστό πως σε συνομιλία του με τον Πρόεδρο Τραμπ «συμφωνήθηκε» προσέγγιση δύο αξόνων: αφενός διμερής διάλογος μεταξύ ΗΠΑ, Γροιλανδίας και Δανίας στο πλαίσιο της υφιστάμενης αμυντικής συμφωνίας και αφετέρου ενίσχυση του ρόλου του ΝΑΤΟ στην ασφάλεια της Αρκτικής.
Η Ε.Ε. δηλώνει πλήρη αλληλεγγύη προς τη Δανία. Θετικό στοιχείο χαρακτηρίζεται το γεγονός ότι ο Πρόεδρος των ΗΠΑ ξεκαθάρισε πως δεν τίθεται θέμα στρατιωτικής απειλής κατά της Γροιλανδίας.
Εμπόριο και Συμβούλιο Ειρήνης
Στο πεδίο του εμπορίου, η Ε.Ε. δηλώνει έτοιμη να αντιδράσει εφόσον οι απειλές επιβεβαιωθούν, κάτι που προς το παρόν δεν έχει συμβεί. Παράλληλα, τονίζεται ότι υπάρχει συμφωνία Ε.Ε.-ΗΠΑ για το εμπόριο, ενώ η Ένωση παραμένει σε ετοιμότητα για κάθε ενδεχόμενο.
Σε σχέση με το λεγόμενο «Συμβούλιο της Ειρήνης» (Board of Peace) του Ντόναλντ Τραμπ, αξιωματούχοι της Ε.Ε. διευκρινίζουν ότι το θέμα θα τεθεί στο πλαίσιο της συνολικής συζήτησης για τις διατλαντικές σχέσεις.
Αρκετά κράτη-μέλη έχουν λάβει προσκλήσεις συμμετοχής, ωστόσο η μεγάλη πλειονότητα των Ευρωπαίων ηγετών έχει ήδη καταστήσει σαφές ότι δεν προτίθεται να συμμετάσχει.
Η αρχική παρουσίαση της πρωτοβουλίας επικεντρωνόταν στο ζήτημα της Γάζας, ωστόσο, στη συνέχεια διαπιστώθηκε ότι πρόκειται για ευρύτερη πρόταση με διευρυμένους στόχους, η οποία εγείρει νομικά ερωτήματα, κυρίως ως προς τη συμβατότητά της με το ευρωπαϊκό δίκαιο.
Η Ε.Ε. δηλώνει έτοιμη να εμπλακεί σε διάλογο με τις ΗΠΑ για την αποσαφήνιση των ζητημάτων αυτών.
Παρά τον συντονισμό και τις ανταλλαγές απόψεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, δεν αναμένεται συντονισμένη απάντηση της Ε.Ε. στο ζήτημα του Συμβουλίου για την Ειρήνη. Τα κράτη-μέλη μπορούν να απαντήσουν στις προσκλήσεις με βάση το εθνικό τους συμφέρον, ενώ η ανάλυση της Ε.Ε. για την πρωτοβουλία βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.
Αξιωματούχοι υπογραμμίζουν ότι ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου δεν συγκαλεί συνόδους αντιδρώντας σε κάθε δημόσια δήλωση του Αμερικανού προέδρου.
Ωστόσο, η νέα και συχνά απρόβλεπτη πραγματικότητα στις σχέσεις Ε.Ε.-ΗΠΑ καθιστά αναγκαία μια συνολική πολιτική αποτίμηση, ενόψει και της άτυπης συνόδου των ηγετών που έχει προγραμματιστεί για τις 12 Φεβρουαρίου.
