Ως σύγχρονος χώρος πολιτισμού λειτουργεί εφεξής ένα μνημείο που για αιώνες υπήρξε τόπος συνάντησης, καθημερινότητας και κοινωνικής ζωής στο κέντρο της Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για το «Μπέη Χαμάμ», το μεγαλύτερο και σημαντικότερο οθωμανικό λουτρικό συγκρότημα στα Βαλκάνια, που παραδόθηκε επισήμως μετά την ολοκλήρωση των εργασιών αποκατάστασής του.
Η αποκατάσταση του μνημείου εντάσσεται στη συνολική προσπάθεια ανάδειξης του πολιτιστικού αποθέματος της Θεσσαλονίκης και επαναφέρει στο αστικό τοπίο έναν χώρο με ισχυρό ιστορικό και συμβολικό φορτίο.
Το Μπέη Χαμάμ επιστρέφει πλέον ως επισκέψιμο μνημείο και ως χώρος φιλοξενίας πολιτιστικών δράσεων, αποκτώντας ξανά ενεργό ρόλο στη ζωή της πόλης.
Το Μπέη Χαμάμ, γνωστό επί δεκαετίες στους Θεσσαλονικείς ως «Λουτρά Παράδεισος», αποτελεί το πρώτο δημόσιο κτήριο που ιδρύθηκε στη Θεσσαλονίκη μετά την οριστική κατάκτησή της από τους Οθωμανούς το 1430.
Σύμφωνα με την κτητορική επιγραφή στην είσοδο, ανεγέρθηκε το 1444 από τον Μουράτ Β΄ και αποτελεί το παλαιότερο οθωμανικό λουτρό της πόλης και σε ένα από τα σημαντικότερα στα Βαλκάνια.
Για περίπου πέντε αιώνες βρισκόταν στον πυρήνα της κοινωνικής και εμπορικής ζωής της Θεσσαλονίκης. Μετά την ενσωμάτωση της πόλης στο ελληνικό κράτος πέρασε σε ιδιώτες και συνέχισε να λειτουργεί ως λουτρό έως το 1968.
Το 1972 απαλλοτριώθηκε από το Δημόσιο και έκτοτε χρησιμοποιήθηκε για εκθέσεις και πολιτιστικές δράσεις.
Οι εργασίες αποκατάστασης, όπως σημείωσε, ξεκίνησαν τον Νοέμβριο του 2022 και υλοποιήθηκαν από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, με προϋπολογισμό 1,5 εκατ. ευρώ.
Στη σημασία της επιστροφής του μνημείου στην καθημερινότητα της πόλης αναφέρθηκε και ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης.
«Αυτό το μνημείο έχει μια ιδιαίτερη και σημαντική αξία για τους Θεσσαλονικείς. Και η αξία του συνίσταται στο ότι αποτυπώνει ένα κομμάτι της ιστορίας της Θεσσαλονίκης, αυτής της πολύχρωμης, πολυσυλλεκτικής πόλης, και ξαναπιάνει το νήμα της ιστορικής συνέχειας», είπε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η ανάδειξη των μνημείων δημιουργεί νέα δυναμική για την πόλη.
