«Όταν ένας άνθρωπος αγαπά τις γάτες, είναι φίλος και σύντροφός μου, χωρίς περαιτέρω συστάσεις», είπε κάποτε ίσως ο πιο γατόφιλος συγγραφέας της αμερικανικής λογοτεχνίας, Μαρκ Τουέιν. Έτσι ακριβώς χωρίς συστάσεις πριν από έναν χρόνο, λίγο πριν από τα Χριστούγεννα, γνώρισα την Εύη Βρέττα και τις «Αδέσποτες» στην Τσαμαδού 15 στα Εξάρχεια. Πίσω από έναν πάγκο γεμάτο με κούπες, ημερολόγια, γούρια και πολλά άλλα πραγματικά δώρα με πρωταγωνίστριες τις γάτες.
Αυτό το ραντεβού είναι ετήσιο και με αφορμή το Χριστουγεννιάτικο Μπαζάρ αυτήν την Κυριακή 8 Δεκεμβρίου και πάλι στην Τσαμαδού 15 στα Εξάρχεια ζητήσαμε από την Εύη να μας συστήσει τις «Αδέσποτες» της Αθήνας από το Α έως το Ω.
Αδέσποτες: Είμαστε μια φιλοζωική ομάδα. Δεν είμαστε σωματείο. «Οι Αδέσποτες» δημιουργήθηκαν τον Φεβρουάριο του 2020. Η πρώτη μας δράση έγινε την περίοδο του κορονοϊού, όταν αποφασίσαμε να στειρώσουμε τις γατούλες στο Πεδίον του Άρεως. Όλες εκεί αστείρωτες και ξεχασμένες. Με ένα κάλεσμα καταφέραμε τότε να στειρώσουμε περισσότερες από 30 γατούλες κι έτσι έγινε η αρχή για μια εκστρατεία μαζικών στειρώσεων.
Βοήθεια: Τα social media είναι για εμάς ζωτικής σημασίας. Χάρη στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τα αδέσποτα έπαψαν να είναι αόρατα. Έμαθαν «οι πολλοί» για τα προβλήματα των πολλών αδέσποτων και φυσικά είναι ένα εργαλείο στα χέρια μας για βοήθεια σε πρακτικά προβλήματα αλλά και για την οικονομική μας επιβίωση.
Γατοαποικία: Υποδηλώνει ένα μέρος όπου υπάρχει ένα σύνολο γατιών που κάποιος τα φροντίζει. Για τις «Αδέσποτες» η σωστή γατοαποικία είναι αυτή που αποτελείται από στειρωμένες γάτες. Δυστυχώς, ακόμα υπάρχουν γατοαποικίες όπου οι άνθρωποι μόνο ταΐζουν και δεν στειρώνουν. Αυτό είναι εγκληματικό. Όλοι πρέπει πρωτίστως να σκεφτόμαστε τη στείρωση και δευτερευόντως τη σίτιση.
Δήμος Αθηναίων: Η αλήθεια είναι ότι με την προηγούμενη Δημαρχία τα πράγματα στην Αθήνα ήταν πολύ καλύτερα. Στο τμήμα της Αστικής Πανίδας είχε επιλεγεί ένας άνθρωπος από τον φιλοζωικό χώρο που πραγματικά βοηθούσε και επενέβαινε όποτε μπορούσε. Τώρα η θέση αυτή έχει ανατεθεί σε έναν άνθρωπο που αγνοεί πλήρως το αντικείμενο, ιδίως το πρόβλημα με τα αδέσποτα. Φυσικά και συνεχίζονται να γίνονται στειρώσεις, αλλά η επικοινωνία μας με τον Δήμο έχει αλλάξει. Από εκεί που απευθυνόμασταν συχνά, τώρα… ούτε μια φορά. Καλό θα ήταν σε αυτό τον χώρο να είχε διοριστεί ένας άνθρωπος γνώστης των εθελοντικών δράσεων με τα αδέσποτα.
Εμβόλια: Καταρχάς το εμβόλιο το κάνουμε για την υγεία των ζώων και όχι γιατί ενδέχεται να κολλήσουμε εμείς κάτι από αυτά. Τα ζωάκια το πολύ-πολύ να μας κολλήσουν κανέναν μύκητα, ο οποίος με μια απλή θεραπεία κάνει τον κύκλο του και φεύγει. Δεν πρέπει να υπάρχει καμία επιφύλαξη για τα εμβόλια στα ζώα…
Ζώα: Τα ζώα έχουν συναισθήματα, τα ζώα πονάνε. Ονομάζοντας το κάθε ζώο… κρέας το αντικειμενοποιούμε. Δισεκατομμύρια ζώα κακοποιούνται ή βασανίζονται στον βωμό του καπιταλισμού, της επιστήμης, της βιομηχανίας ομορφιάς… Είναι πολύ εύκολο να γυρίζεις την πλάτη σε αυτά τα ζώα και να λες «ναι, αλλά το κατοικίδιο είναι κάτι άλλο».
Ημερολόγια: Ο «Σπύρος» του Ιανουαρίου, η «Μίνι» του Μαρτίου, ο «Ντορίτο» του Ιουνίου είναι όλα αδεσποτάκια μας, τα οποία είναι στειρωμένα και ποζάρουν στα ημερολόγια της ομάδας που πουλάμε στα μπαζάρ. Και φυσικά ψάχνουν κι αυτά ένα σπίτι.
Θηλυκά: Τα περισσότερα θανατηφόρα νοσήματα στις γάτες είναι σεξουαλικώς μεταδιδόμενα. Πρέπει να στειρώνουμε τόσο τα θηλυκά όσο και τα αρσενικά. Τα θηλυκά για να μην κολλάνε αρρώστιες, να μη γεννούν συνεχώς βλέποντας τα παιδιά τους να ταλαιπωρούνται ή να πεθαίνουν. Τα αρσενικά γιατί πολλές φορές μάχονται μεταξύ τους μέχρι θανάτου για το θηλυκό. Κάνουν μεγάλους κύκλους για να βρουν μια γάτα για να ζευγαρώσουν, μάχονται στον δρόμο και κινδυνεύουν πάντα από τα αυτοκίνητα.
Ίαση: Δεν είμαστε μια ομάδα μόνο για στειρώσεις. Φροντίζουμε και περιθάλπουμε γάτες. Στα τέσσερα χρόνια της δράσης έχουμε περιθάλψει περισσότερες από 300 αδέσποτες γάτες.
Κτηνίατροι: Έχουμε αγαστή συνεργασία και σχέση. Χωρίς αυτούς δεν θα μπορούσαμε να προσφέρουμε τίποτα. Φυσικά δεν είναι όλοι οι κτηνίατροι το ίδιο. Οι γιατροί για μας είναι το τρίτο μέλος της ομάδας. «Οι Αδέσποτες» είναι εμείς, ο κόσμος που μας στηρίζει και οι κτηνίατροι.
Λάθος: Είναι άδικο να κατηγορούν τις γάτες για το τοξόπλασμα. Ο τρόπος για να κολλήσεις τοξόπλασμα από μια γάτα είναι να φας τα κόπρανά της ή κάτι που έχει ακουμπήσει πάνω σ’ αυτά . Αυτό μέσα στο σπίτι με την καθαριότητα απλά δεν παίζει. Πρόκειται για μια παλιά αντίληψη που δεν ισχύει. Ίσα ίσα που οι γάτες είναι αγχολυτικές και συμβιώνουν υπέροχα με τα παιδιά. Για να μην πω ότι καμιά φορά οι γάτες κινδυνεύουν πιο πολύ από τα παιδιά…
Μύθος: Η σίτιση των αδέσποτων επιτρέπεται ΠΑΝΤΟΥ αρκεί αυτή να μην γίνεται σε κοινόχρηστους χώρους, όπως για παράδειγμα οι πυλωτές των πολυκατοικιών. Αν πάλι η συνέλευση της πολυκατοικίας το επιτρέπει γίνεται κι εκεί. Στον δρόμο μπορούμε να ταΐζουμε νομιμότατα αρκεί να τηρούνται οι κανόνες υγιεινής. Εννοείται ότι δεν πετάμε τις τροφές και φεύγουμε.
Νόμοι: Παλιά δεν υπήρχε νόμος που να προστατεύει τα αδέσποτα. Αυτό που λέμε σήμερα κακοποίηση κάποτε ήταν αυτονόητα… φυσιολογική. Το ζώο ήταν πράγμα. Η ποινικοποίηση της κακοποίησης των ζώων έχει φέρει βελτιώσεις. Ωστόσο, δεν είναι όλα ακόμα ιδανικά. Όταν αυτές οι υποθέσεις φτάνουν στη δικαιοσύνη δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι τα δικαστήρια είναι ανθρωποκεντρικά. Είναι ένα μεγάλο πρόβλημα αλλά είμαστε σε καλό δρόμο. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του ατόμου που συνελήφθη αυτήν την εβδομάδα στην Κυψέλη επειδή μαχαίρωσε μέχρι θανάτου το σκυλί του. Τέθηκε σε κράτηση, πέρασε από το γραφείο του ανακριτή και ελπίζουμε απλά να εφαρμοστεί ο νόμος.
Ξανθούλης: Πάντα αγαπούσα τις γάτες, αλλά άρχισα να αλλάζω αντίληψη όταν υιοθέτησα το πρώτο μου ζωάκι. Πριν από δέκα χρόνια ο Ξανθούλης έγινε το καθοριστικό πλάσμα στη ζωή μου. Μου άλλαξε το πώς βλέπω τα πράγματα. Πρωτίστως με έκανε να βλέπω τα αδέσποτα και δευτερευόντως εμένα ως είδος στον κόσμο. Μπήκε στη ζωή μου και τράβηξε μια κουρτίνα για να δω όλα όσα ήταν μπροστά μου και δεν τα έβλεπα. Το πώς φερόμαστε στα ζώα ως είδος ασκώντας την απόλυτη και σαδιστική μας εξουσία πάνω τους. Είναι βαθύτατα πολιτικό θέμα το πώς φερόμαστε στα ζώα. Η εξουσία του ανθρώπου στον πιο αδύναμο. Ο άνθρωπος έχει τρόπους να ελιχθεί. Μπορεί να απαντήσει, μπορεί να αντισταθεί… τα ζώα δεν έχουν τίποτε από όλα αυτά.
Ο κόσμος της επαρχίας: Παραμένει ένα πρόβλημα σε σχέση με τα αστικά κέντρα. Αν και τα τελευταία χρόνια οργανώνονται πολλές στειρώσεις από εθελοντές κτηνιάτρους σε συνεργασία με τους Δήμους. Ειδικά στα πολύ τουριστικά μέρη.
Προστασία: Είναι λογικό η Αστυνομία να είναι υπεύθυνη καθώς πρόκειται για παραβατικές πράξεις. Όταν κάποιος έχει αλυσοδεμένο ένα ζώο ή το κακοποιεί μόνο η Αστυνομία είναι αρμόδια αφού πρόκειται για μια εγκληματική πράξη. Αν υπήρχε ένα τμήμα Αστικής Πανίδας και Εγκληματικότητας στην ΕΛ.ΑΣ. απλά θα είχε πολλή δουλειά. Τα τελευταία χρόνια όσοι ασχολούνται με τα ζώα απευθύνονται στην Αστυνομία. Είναι μια αλλαγή κουλτούρας και από τις δύο πλευρές. Όσον αφορά την Αστυνομία υπάρχει πια μια διαπαιδαγώγηση και μία καλύτερη γνώση του νόμου.. Πρέπει να καλούμε την Αστυνομία ώστε να επιβάλει κυρώσεις και να το βλέπουν αυτό όσοι παρανομούν.
Ρατσισμός και κόκκινες γραμμές: Δεν δεχόμαστε στην ομάδα μας ρατσιστικές, σεξιστικές συμπεριφορές. Είμαστε μια ομάδα που σέβεται απόλυτα όλους τους συνανθρώπους μας. Αυτό είναι κόκκινη γραμμή. Δεν θα έρθει κάποιος που θα μιλήσει, θα εκφραστεί άσχημα ή υποτιμητικά για κάποιον μετανάστη, για γυναίκα για ομοφυλόφιλο. Όσον αφορά τα ζώα δεν δεχόμαστε κάποιον που δίνει φάρμακα χωρίς να έχει πάει στον γιατρό. Δεν είμαστε πολιτική ομάδα αλλά είμαστε ενεργοί πολίτες. Δεν δεχόμαστε συμπεριφορές στο όνομα της φιλοζωίας.
Στείρωση… σημαίνει ζωή με αξιοπρέπεια.
Τουρίστες: Πιέζουν και αυτό είναι θετικό, ιδίως σε νησιωτικές περιοχές. Οργανώνουν στειρώσεις για σκυλιά και για γατιά. Παλιότερα γίνονταν περισσότερες στειρώσεις σε σκυλιά γιατί είναι εκ των πραγμάτων πιο ορατά σε σχέση με τις γάτες. Οι γάτες είναι πιο αόρατες.
Υιοθεσίες: Αν μια υιοθεσία γίνει στην Ελλάδα σίγουρα το κόστος είναι μικρότερο. Εμείς δεν δίνουμε γατάκια στην Ελλάδα γιατί δυστυχώς δεν ξέρει ο κόσμος τι θα πει υιοθετώ υπεύθυνα. Για παράδειγμα δεν τοποθετούν όλοι το προστατευτικό δίχτυ στο μπαλκόνι. Εμείς αν δώσουμε ένα γατάκι θα έχει το τσιπ του, θα έχει κάνει τα εμβόλια του και θα είναι στειρωμένο. Στην Ελλάδα δεν γίνονται όλα αυτά εξ ου και συνεργαζόμαστε με συγκεκριμένα σωματεία στο εξωτερικό, ένα στην Ελβετία και ένα στην Ολλανδία. Εκεί δεν έχουν αδέσποτα, οπότε κάποιοι αντί να αγοράσουν ένα ζώο προτιμούν να σώσουν ένα αδέσποτο από την Ελλάδα. Μας στέλνουν φωτογραφίες από ζωάκια μας και βλέπουμε ότι ζουν καλύτερα και από εμάς. Τα τέσσερα χρόνια της δραστηριότητάς μας έχουμε στείλει πάνω 300 ζωάκια για υιοθεσία στο εξωτερικό.
Φιλοζωία: Για τις «Αδέσποτες» είναι δύο πράγματα. Πρώτον αγαπάμε όλα τα ζώα. Είμαστε τρεις: εγώ, η Στέλλα και ο Αποστόλης. Εγώ κι ο Αποστόλης είμαστε vegan, η Στέλλα είναι vegetarian. Φιλοζωία σημαίνει κάνει κάτι και το κάνω σωστά. Καταρχάς στειρώνω, πηγαίνω στον γιατρό, δεν δίνω στο γατάκι ό,τι φάρμακο μου έρθει στο κεφάλι και το επανεντάσσω στο περιβάλλον του αν είναι υγιές. Αν δεν μπορεί να ξαναβγεί στον δρόμο, αν είναι μωρό, το κρατώ, το φιλοξενώ και του βρίσκω υπεύθυνο σπίτι. Δηλαδή ένα σπίτι στο οποίο θα ζήσει όλη του τη ζωή και θα ζήσει καλά. Δεν θα του πέσει από το μπαλκόνι, δεν θα το αφήσει έξω, δεν θα το αφήσει αστείρωτο . Δυστυχώς στην Ελλάδα, πέρα από την ευθύνη της Πολιτείας, είναι οι ίδιοι οι άνθρωποι, οι οποίοι δεν ασχολούνται σωστά.
Χορηγοί… Εμείς μένουμε ζωντανές με τη βοήθεια του κόσμου. Δεν υπάρχει καμία άλλη πηγή ή επιχορήγηση. Όταν θέλουμε να στειρώσουμε ή να περιθάλψουμε κάποιο ζώο ζητούμε βοήθεια των ανθρώπων που μας στηρίζουν ή διοργανώνουμε μπαζάρ σαν αυτό που θα γίνει την Κυριακή 8 Δεκεμβρίου στα Εξάρχεια.
Ψέμα: Ένας άνθρωπος που θέλει να σταματήσει τον πόνο του ζώου πάει στον γιατρό για ευθανασία. Κι αν δεν έχει χρήματα απευθύνεται στον Δήμο. Δεν υπάρχει δικαιολογία. Είναι πράξη ηθική η ευθανασία. Είναι πράξη ηθική να μην πονάει το ζώο σε κάθε ανάσα του.
Ω… είπαμε η Στείρωση!
