Οι σφοδρές μάχες μεταξύ των μαχητών της οργάνωσης M23 και των κυβερνητικών δυνάμεων στην πόλη Γκόμα της ανατολικής Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό (ΛΔΚ) έχουν αφήσει ανθρώπους να κείτονται νεκροί στους δρόμους, με τα νοσοκομεία να δίνουν μάχη για να αντεπεξέλθουν στον αυξανόμενο αριθμό θυμάτων.
Τη Δευτέρα, οι αντάρτες, οι οποίοι, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των Ηνωμένων Εθνών εκτιμούν πως υποστηρίζονται από τη Ρουάντα, κινήθηκαν προς την Γκόμα και δήλωσαν πως έθεσαν την πόλη υπό τον έλεγχό τους, σηματοδοτώντας ένα μεγάλο πλήγμα στον στρατό του Κονγκό και μια σοβαρή κλιμάκωση της πολυετούς σύγκρουσης που έχει σκοτώσει εκατοντάδες και έχει εκτοπίσει εκατομμύρια ανθρώπους.
Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης της ΛΔΚ, Μουχίντο Ενζανγκί, είπε ότι ο στρατός της ΛΔ Κονγκό κρατά υπό τον έλεγχό του το 80% της Γκόμα, με τα στρατεύματα της Ρουάντα να βρίσκονται είτε στα περίχωρα της πόλης είτε πίσω από τα σύνορα.
Σε συνέντευξη Τύπου την Τρίτη, ο ΟΗΕ και άλλες υπηρεσίες βοήθειας προειδοποίησαν ότι τα νοσοκομεία στην Γκόμα είναι γεμάτα, περιθάλποντας εκατοντάδες ασθενείς με τραύματα από πυροβολισμούς, όλμους και θραύσματα, ενώ πολλά πτώματα βρίσκονται στους δρόμους.
«Αυτή τη στιγμή υπάρχουν εκατοντάδες άνθρωποι στο νοσοκομείο, οι περισσότεροι από τους οποίους έχουν εισαχθεί με τραύματα από πυροβολισμό», δήλωσε η Αντελαΐντ Μαρσάνγκ συντονίστρια των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης του ΠΟΥ στη ΛΔΚ.
Τουλάχιστον 17 άνθρωποι σκοτώθηκαν στη Γκόμα τη Δευτέρα και το Γαλλικό Πρακτορείο μετέδωσε επικαλούμενο νοσοκομειακές πηγές ότι οι γιατροί στην πόλη περιέθαλψαν 367 άτομα που τραυματίστηκαν στις συγκρούσεις. Μέλη της κοινωνίας των πολιτών και ΜΚΟ που εργάζονται στην Γκόμα ανέβασαν τον αριθμό των νεκρών σε 25, και τους τραυματίες σε 375.
Ο Γκρεγκ Ραμ, διευθυντής του παραρτήματος της ΜΚΟ Save the Children στη ΛΔΚ, δήλωσε την Τρίτη ότι «έχουμε αναφορές ότι οι γειτονιές είναι ήρεμες κι ωστόσο, λίγα λεπτά αργότερα, ακούμε αναφορές για νέους βομβαρδισμούς».
Πυρά και όλμοι συνέχισαν να πέφτουν στους δρόμους, όπου κείτονται πολλά πτώματα, είπε ο Γενς Λάερκε, εκπρόσωπος του ανθρωπιστικού γραφείου του ΟΗΕ, σε συνέντευξη Τύπου, επικαλούμενος αναφορές από το προσωπικό του ΟΗΕ στην πόλη.
Εν τω μεταξύ, το Παγκόσμιο Πρόγραμμα Επισιτισμού δήλωσε ότι οι δραστηριότητες επισιτιστικής βοήθειας μέσα και γύρω από την Γκόμα «έχουν διακοπεί προσωρινά» και εξέφρασε ανησυχία για τις ελλείψεις τροφίμων.
Την Τρίτη, η Νότια Αφρική επιβεβαίωσε ότι τρεις από τους στρατιώτες της έχασαν τη ζωή τους τη Δευτέρα, αφού «πιάστηκαν σε διασταυρούμενα πυρά». Πρόσθεσε ότι ένας ακόμα στρατιώτης που τραυματίστηκε στις μάχες πέθανε τη Δευτέρα, ανεβάζοντας τον αριθμό των θανάτων την περασμένη εβδομάδα σε 13.
Οι μάχες έχουν κάνει χιλιάδες ανθρώπους να φύγουν από την Γκόμα, η οποία υπήρξε βασικός περιφερειακός κόμβος για ανθρωπιστική βοήθεια για τους εκτοπισμένους. Εκατοντάδες χιλιάδες έχουν εγκαταλείψει τις εμπόλεμες περιοχές από την αρχή του έτους προστιθέμενοι στα τρία εκατομμύρια εκτοπισμένων στην ανατολική ΛΔΚ πέρυσι.
«Η πόλη βρίσκεται σε πραγματικά δύσκολη κατάσταση και αν δεν έχει πέσει μέσα στη νύχτα, θα πέσει τις επόμενες ημέρες», δήλωσε ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών, Ζαν-Νοέλ Μπαρό, στο Sud Radio. «Η Ρουάντα πρέπει να αφήσει τα όπλα, η ηρεμία πρέπει να επιστρέψει και ο διάλογος πρέπει να ξαναρχίσει».
Ένας κάτοικος της Γκόμα είπε στο πρακτορείο ειδήσεων Reuters ότι είδε άνδρες με στολές του στρατού της Ρουάντα τη Δευτέρα.
«Το βράδυ βγήκα έξω να δω ποια ήταν η κατάσταση. Είδα στρατιώτες ντυμένους με ολοκαίνουργιες στολές της Ρουάντα», είπε ο κάτοικος της κεντρικής Γκόμα.
Πραγματοποιήθηκαν επίσης ανταλλαγές πυρών μεταξύ των στρατευμάτων του Κονγκό και της Ρουάντα και στις δύο πλευρές ενός συνοριακού περάσματος κοντά στην Γκόμα. Πέντε άμαχοι σκοτώθηκαν και 25 τραυματίστηκαν σοβαρά στα περίχωρα της συνοριακής πόλης Γκισένιι στη Ρουάντα, δήλωσε ο στρατός της Ρουάντα στο Γαλλικό Πρακτορείο τη Δευτέρα.
Το M23, ή το Κίνημα της 23ης Μαρτίου, είναι μία από τις εκατοντάδες ένοπλες ομάδες που δραστηριοποιούνται στην ανατολική ΛΔΚ και επιδιώκουν να ελέγξουν κρίσιμα ορυχεία.
Η ομάδα αποτελείται από μαχητές Τούτσι και ισχυρίζεται ότι αγωνίζεται για τα δικαιώματα του πληθυσμού των Τούτσι, μιας μειονότητας της ΛΔΚ. Προέκυψε το 2012 όταν μια ομάδα από τις ένοπλες δυνάμεις της ΛΔΚ (FARDC) αποσχίστηκε, παραπονούμενη για κακή μεταχείριση.
Το 2012, η M23 κατέλαβε για πρώτη φορά την Γκόμα, αλλά ο στρατός του Κονγκό, με την υποστήριξη των δυνάμεων του ΟΗΕ, απώθησε τους αντάρτες πίσω στους ανατολικούς λόφους στα σύνορα με τη Ρουάντα το 2013.
Η κυβέρνηση της ΛΔΚ και ο ΟΗΕ κατηγορούν τη Ρουάντα, υπό τον Πρόεδρο Πολ Καγκάμε, ότι υποστηρίζει τη M23 με στρατιώτες και όπλα σε μια προσπάθεια να ελέγξει την πλούσια σε ορυκτά ανατολική ΛΔΚ.
«Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι υπάρχουν στρατεύματα της Ρουάντα στην Γκόμα που υποστηρίζουν τη M23», είπε ο επικεφαλής των ειρηνευτικών δυνάμεων του ΟΗΕ, Ζαν-Πιερ Λακρουά, στους δημοσιογράφους σε εκδήλωση που μεταδόθηκε ζωντανά. «Είναι δύσκολο να πούμε ακριβώς ποιοι είναι οι αριθμοί».
Η Ρουάντα αρνήθηκε την κατηγορία και κατηγόρησε τη ΛΔΚ ότι φιλοξενεί μέλη των Δημοκρατικών Δυνάμεων για την Απελευθέρωση της Ρουάντα, μιας ομάδας ανταρτών κατά του Καγκαμέ που συμμετείχε στη γενοκτονία της Ρουάντα το 1994.
Καθώς οι μάχες κλιμακώνονται, το Συμβούλιο Ειρήνης και Ασφάλειας της Αφρικανικής Ένωσης θα πραγματοποιήσει συνεδρίαση αργότερα την Τρίτη για να συζητήσει την κρίση.
Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ θα συνεδριάσει επίσης την Τρίτη για να συζητήσει την κρίση.
