Με τις βαλίτσες γεμάτες χρήμα, δαπανηρά επενδυτικά σχέδια και μία μακριά λίστα για…ψώνια από μεγάλες αμερικανικές βιομηχανίες που δραστηριοποιούνται στους τομείς της άμυνας, της τεχνολογίας αιχμής, της πυρηνικής τεχνολογίας, της βιοτεχνολογίας και της Ενέργειας καταφθάνει την Τρίτη, 18 Νοεμβρίου, στην Ουάσιγκτον για συνάντηση με τον Αμερικανό Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο ο Σαουδάραβας πρίγκηπας διάδοχος στο θρόνο και πρωθυπουργός, Μοχάμεντ Μπιν Σαλμάν.
Η λίστα με τα «ακριβά ψώνια»…
Η λίστα για ψώνια που έχει στις βαλίτσες του ο Σαουδάραβας ηγέτης είναι μακρά με λογαριασμό που προκαλεί «ζάλη»:
Αγορά (48 ή και περισσότερων) μαχητικών αεροσκαφών F-35 (ώστε να σπάσει το μονοπώλιο κατοχής τους από το Ισραήλ που είναι το μόνο που τα διαθέτει στη Μέση Ανατολή και τα χρησιμοποίησε στον 12ήμερο πόλεμο με το Ιράν τον περασμένο Ιούνιο). Η αγορά αυτή αναμένεται να δρομολογηθεί, πέρα από τη συμφωνία για αγορές αμερικανικών όπλων και στρατιωτικών συστημάτων ύψους 142 δις. δολάρια που κλείστηκε τον περασμένο Μάιο κατά την επίσκεψη του Προέδρου Τραμπ στο Ριάντ.
Εξασφάλιση αμερικανικής τεχνολογίας σε τσιπ Τεχνητής Νοημοσύνης και τεχνογνωσίας για την κατασκευή πυρηνικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που θα καλύπτει τις νέες, σημαντικά αυξημένες ανάγκες της χώρας. Στη Σαουδική Αραβία που αλλάζει μορφή και οικονομικό μοντέλο σχεδιάζονται μεγάλα, «φαραωνικών» διαστάσεων Κέντρα Δεδομένων (Data Center). Επιπλέον, την ευρύτερη χρήση εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης και ρομποτικών συστημάτων απαιτεί η λειτουργία των νέων έξυπνων πόλεων που κτίζονται από την κυβέρνηση του Μοχάμεντ Μπιν Σαλμάν με πρώτη την εμβληματική πόλη ΝΕΟΜ (που προέρχεται από το αρχαιοελληνικό «νέον» και το «M» από το όνομα του Μοχάμεντ και τη λέξη για το μέλλον στα αραβικά, مستقبل,(Μουστάκμπαλ) υποδηλώνοντας το «νέο μέλλον»).
Τουλάχιστον δύο σημαντικές οικονομικές συμφωνίες για Υγροποιημένο Φυσικό Αέριο (LNG) μεταξύ της Saudi Aramco και αμερικανικών εταιρειών. Η Aramco αναμένεται να υπογράψει συμφωνία αγοράς LNG έως και 2 εκατομμυρίων τόνων ετησίως (mtpa) από την προτεινόμενη εγκατάσταση της Commonwealth LNG στη Λουιζιάνα. Στα σκαριά είναι και μία συμφωνία με την Woodside Energy για αγορά μεριδίου στο έργο LNG της Louisiana, αξίας 17,5 δισ. δολαρίων, και επιπλέον σύμβαση off-take για 2 εκατ. τόνους ετησίως LNG.
Δυνατότητες περαιτέρω «ζύμωσης» της πολυπόθητης (από το αμερικανο-ισραηλινό πολιτικο-οικονομικό κατεστημένο) μίας νέας συμφωνίας του Αβραάμ αυτή τη φορά μεταξύ Σαουδικής Αραβίας (της πλουσιότερης χώρας στον Κόλπο) και του Ισραήλ.
Get ready, Washington! 🇺🇸
— قناة | صهيب الحسن (@Suhaaaaaib) November 14, 2025
The crown prince of Arabia is coming and #MBS doesn’t do small talk.
Expect big visions, bold deals, and a message loud enough for the whole world to hear…
Riyadh leads, others follow. 🇸🇦🔥 pic.twitter.com/hNxdxYJP8a
Οι προοπτικές των παραπάνω σχεδίων και των μελλοντικών κινήσεων αμφοτέρων χωρών θα εξακριβωθούν κατά το σημαντικό αμερικανο-σαουδαραβικό επενδυτικό φόρουμ που θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη, 19 Νοεμβρίου, στο συνεδριακό Κέντρο Κένεντι στην Ουάσιγκτον.
Η προετοιμασία της επίσκεψης
Πριν τη διήμερη επίσκεψή του στις ΗΠΑ προηγήθηκε έντονη διπλωματική κινητικότητα με στόχο την παράλληλη δρομολόγηση ανακατατάξεων και εξελίξεων στην ευρύτερη Μέση Ανατολή σε μία ρευστή γεωπολιτική συγκυρία που σε ένα βαθμό διαμορφώνεται από τους αμερικανο-ισραηλινούς σχεδιασμούς στα παλαιστινιακά εδάφη.
Ένα σημαντικό μέρος αυτής της προετοιμασίας «επιθεώρησε» την περασμένη βδομάδα στην Ουάσιγκτον ο Σαουδάραβας υπουργός Άμυνας πρίγκηπας Χάλιντ μπιν Σαλμάν που συναντήθηκε με πλήθος υψηλόβαθμων Αμερικανών αξιωματούχων μεταξύ των οποίων οι υπουργοί Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ.
Στη διάρκεια των συναντήσεων αυτών εξετάστηκαν διάφορες πλευρές της διμερούς στρατηγικής εταιρικής σχέσης, οι περιφερειακές και διεθνείς εξελίξεις στο κάδρο της εύθραυστης «εκεχειρίας» στη Γάζα και του διακαούς πόθου των ΗΠΑ (ανεξαρτήτως ενοίκου στον Λευκό Οίκο) να αναβαθμίσουν το Ισραήλ στη Μέση Ανατολή παρά τα εγκλήματα πολέμου που έχει διαπράξει στη Γάζα, πολλαπλασιάζοντας και επεκτείνοντας τις «συμφωνίες του Αβραάμ» που υπογράφηκαν από το Σεπτέμβριο ως το Δεκέμβριο του 2020 με ΗΑΕ, Μπαχρέιν, Μαρόκο και Σουδάν.
Για τις ΗΠΑ, το ξέπλυμα των εγκλημάτων πολέμου του Ισραήλ κατά των Παλαιστινίων και η αναβάθμιση του περιφερειακού ρόλου του εβραϊκού κράτους (στο φόντο της πολυετούς γεωπολιτικής κόντρας των ΗΠΑ με την Κίνα) περνά από την επισημοποίηση των σχέσεων με τη Σαουδική Αραβία. Η επιθυμία για σύναψη διπλωματικών σχέσεων μεταξύ Ριάντ και Τελ Αβίβ μπορεί να έγινε φανερή κατά την πρώτη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ, ωστόσο επιβεβαιώθηκε και κατά την προεδρία του Δημοκρατικού Τζο Μπάιντεν, ο οποίος «ζύμωνε» την πιο σημαντική συμφωνία του Αβράαμ (μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Ισραήλ) ώσπου ήρθαν οι επιθέσεις της Χαμάς στη Γάζα στις 7 Οκτωβρίου 2023 και άλλαξαν όλα…
Η ιδιαίτερα θερμή υποδοχή του Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν (γνωστός με τα αρχικά MbS) στις ΗΠΑ από τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ αντανακλά σε ένα βαθμό τις μεγάλες φιλοδοξίες του Αμερικανού Προέδρου για αναδιαμόρφωση του γεωπολιτικού τοπίου στην ευρύτερη περιφέρεια με τρόπο που να εξυπηρετεί ακόμη περισσότερο τις μεσοπρόθεσμες στοχεύσεις και επιδιώξεις της Ουάσιγκτον σε ένα έντονα μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον που θα χαρακτηριστεί τα επόμενα χρόνια και δεκαετίες από βαθιές, πολυ-επίπεδες αλλαγές.
Αξιοποιώντας τις ανάγκες των ΗΠΑ για ενίσχυση της αμερικανικής παραγωγικής βάσης μέσω της αύξησης ξένων επενδύσεων, η Σαουδική Αραβία που διατηρεί εξίσου καλές σχέσεις με αντιπάλους της Ουάσιγκτον όπως η Ρωσία και η Κίνα έταξε ήδη επενδύσεις αξίας 600 δις. δολαρίων στις ΗΠΑ (σ.σ. όπως αποδείχθηκε κατά την επίσκεψη του Τραμπ στο Ριάντ τον περασμένο Μάιο). Γι’ αυτό και απαιτεί από την κυβέρνηση Τραμπ «έργα» και όχι λόγια.
Υπό αυτή την έννοια, π.χ. δεν αποκλείεται να ικανοποιηθεί η επιθυμία του Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν για πρόσβαση σε αμερικανικά προηγμένα τσιπ τεχνολογίας αιχμής στο πλαίσιο διμερούς σχεδιασμού για μετατροπή της Σαουδικής Αραβίας σε «διεθνή κόμβο Τεχνητής Νοημοσύνης» παρά τις επιφυλάξεις κάποιων Αμερικανών αξιωματούχων πως κάποια τεχνολογικά «μυστικά» θα μπορούσαν να πέσουν σε «ξένα χέρια» (π.χ. σε Κίνα ή Ρωσία).
Η προοπτική αυτή ενισχύθηκε στο τέλος Οκτωβρίου όταν η σαουδαραβική HUMAIN και η αμερικανική Qualcomm Technologies συμφώνησαν να ενώσουν τις δυνάμεις τους ώστε να κάνουν τη Σαουδική Αραβία διεθνή κόμβο Τεχνητής Νοημοσύνης καθώς η χώρα μεταμορφώνεται και αλλάζει το οικονομικό της μοντέλο προωθώντας με ραγδαίους ρυθμούς την πετρελαϊκή απεξάρτηση και τον τερματισμό της «μονοκαλλιέργεια» κρατικών εσόδων από τις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η νέα Σαουδική Αραβία υπό τον ΜbS
Οι σαρωτικές αλλαγές που έχει χαράξει ο ΜbS στην πορεία της Σαουδικής Αραβίας είναι σχεδόν ασύλληπτες σε σχέση με ότι συνέβαινε στη χώρα αυτή πριν δώσει τα ηνία διακυβέρνησης της χώρας ο βασιλιάς Σαλμάν στον νεαρότερο γιο του ΜbS το 2017.
Το φιλόδοξο και καινοτόμο «Όραμα 2030» της Σαουδικής Αραβίας που παρουσιάστηκε επίσημα τον Απρίλιο του 2016 από τον Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, όταν ήταν ακόμη αναπληρωτής διάδοχος του θρόνου προχωρά με ταχείς ρυθμούς, κάνοντας παράλληλα ανοίγματα στην κάποτε συντηρητική και βαθιά πατριαρχική κοινωνία της χώρας που έως πριν λίγα χρόνια απαγόρευε ακόμη και την οδήγηση ή τα ταξίδια στο γυναικείο πληθυσμό άνευ αρσενικού «κηδεμόνα» ή «προστάτη».
και το Όραμα 2030
Το Όραμα 2030 της Σαουδικής Αραβίας, που σχεδιάστηκε υπό την ηγεσία του Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, δεν επιδιώκει την απλά επιβίωση της μοναρχίας κατά τον 21ο αιώνα αλλά τη ριζική μεταμόρφωση της κοινωνίας και της οικονομίας ώστε να διατηρήσει τη μείζονα θέση ισχύος στη Μέση Ανατολή.
Το Όραμα 2030 βασικά θέτει ως προτεραιότητα την ενεργειακή απεξάρτηση και την εξάρτηση της εθνικής οικονομίας από το πετρέλαιο, η χρήση του οποίου τις επόμενες δεκαετίες επιδιώκεται να περιοριστεί σημαντικά προς όφελος των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της λεγόμενης «Πράσινης Ανάπτυξης».
Today, as I attended the UN Tourism General Assembly in Riyadh, I found myself reflecting on how far Saudi Arabia has come.
— Mohamed Zarkani (@MohamedZarkani) November 9, 2025
Under Vision 2030, the Kingdom’s journey in tourism has been nothing short of inspiring. In just a few years, it has grown from one of the world’s most… pic.twitter.com/w11zzmHdZM
Βασικά στοιχεία του προγράμματος περιλαμβάνουν:
- Ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, με στόχο το 50% της ηλεκτροπαραγωγής να προέρχεται από Ανανεώσιμες Πηγές έως το 2030 και μηδενικές καθαρές εκπομπές άνθρακα έως το 2060.
- Το κρατικό ταμείο επενδύσεων (PIF) έχει εξελιχθεί σε παγκόσμιο «παίκτη» επενδύσεων σε τομείς όπως η τεχνολογία, η ψυχαγωγία, ο τουρισμός και η αγορά ακινήτων.
- Την επιτάχυνση της ψηφιοποίησης και την προώθηση της Τεχνητής Νοημοσύνης σε θέση πυλώνα της οικονομίας.
- Ανάπτυξη και υλοποίηση της πρωτοποριακής έξυπνης πόλης ΝEOM, ενός έξυπνου και βιώσιμου μοντέλου ανάπτυξης τις επόμενες δεκαετίες.
- Περαιτέρω ενίσχυση του ιδιωτικού τομέα και προσέλκυση ξένων επενδύσεων ύψους 100 δις. δολαρίων ως το 2030.
- Προώθηση του τουρισμού με στόχο 150 εκατομμύρια επισκέπτες ετησίως έως το 2030.
- Περιορισμό της εξάρτησης ορυκτών καυσίμων υπέρ της ανάπτυξης άλλων τομέων της οικονομίας όπως είναι η ανάπτυξη της τεχνολογίας, του τουρισμού, των κατασκευών και των καινοτόμων υποδομών και υπηρεσιών.
Το Όραμα 2030 έχει ήδη επιφέρει απτά αποτελέσματα. Ήδη πάνω από το 50% της οικονομίας έχει αποσυνδεθεί από το πετρέλαιο ενώ ο μη πετρελαϊκός τομέας παρουσιάζει εντυπωσιακή ανάπτυξη.
Επιπλέον, η Σαουδική Αραβία κινείται γρήγορα προς την πράσινη μετάβαση και την ενεργειακή ασφάλεια, επεκτείνοντας τη χρήση ηλιακής, αιολικής, άλλων ανανεώσιμων πηγών, αλλά και της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από πυρηνικούς αντιδραστήρες νέας γενιάς (και μεγαλύτερης ασφάλειας).
Έχουν γίνει όμως σημαντικά βήματα και σε κοινωνικό επίπεδο.
Επί διακυβέρνησης Μοχάμεντ Μπιν Σαλμάν ενισχύθηκε η διαφάνεια και ελήφθησαν σειρά μέτρων κατά της διαφθοράς. Αυξήθηκε η απασχόληση των νέων και των γυναικών, οι οποίες απέκτησαν περισσότερα εργασιακά δικαιώματα και πρόσβαση σε δημόσιες θέσεις, ενώ ήρθη η απαγόρευση ακραίων μέτρων όπως η οδήγηση και η επιλογή ενδυμασίας.
Ενισχύθηκε η πολιτιστική ζωή με άνοιγμα σε ξένα πολιτιστικά πρότυπα, τη δημιουργία ψυχαγωγικών κέντρων και διεθνών αθλητικών και μουσικών διοργανώσεων.
Περιορίστηκαν οι εξουσίες της Θρησκευτικής Αστυνομίας, ενώ έπαψαν να είναι υποχρεωτικά τα αυστηρά θρησκευτικά πρότυπα ενδυμασίας για τις γυναίκες σε κάποιες περιοχές.
Προώθηση του εθελοντισμού, της κοινωνικής επιχειρηματικότητας και της συμμετοχής των νέων σε προγράμματα δια βίου μάθησης.
Βεβαίως όλα αυτά δεν σημαίνουν πως η χώρα μετατράπηκε ξαφνικά σε «παράδεισο». Παρά τις σημαντικές αλλαγές σε επίπεδα κοινωνίας και πολιτικής συνεχίζονται οι αυστηροί περιορισμοί στην ελευθερία έκφρασης και ο αυστηρός έλεγχος σε πολιτικούς αντιφρονούντες και ακτιβιστές.
