Τρεις διαφορετικές διαδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν στη Ρώμη το περασμένο Σάββατο (15/3) σχετικά με το εξοπλιστικό πρόγραμμα-μαμούθ της Ε.Ε. ύψους 800 δισ. ευρώ, το οποίο μετά την εξαγγελία του από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πήρε και την αρχική έγκριση για τη δρομολόγησή του στη σύνοδο κορυφής του Συμβουλίου της Ευρώπης στις Βρυξέλλες.
Με τη νεοφασίστρια πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι της τρικομματικής νεοφιλελεύθερης ακροδεξιάς συγκυβέρνησης να προσπαθεί να ισορροπήσει στο τεντωμένο σκοινί της ευθυγράμμισής της με τα υπεραντλαντικά κελεύσματα του νέου (φερόμενου ως «ειρηνοποιού») προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ και της διατήρησης της γραμμής στήριξης προς τον (υπό προθεσμία;) πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, η κεντροαριστερή και αριστερή (κοινοβουλευτική και εξωκοινοβουλευτική) αντιπολίτευση της γειτονικής χώρας βρέθηκε στον δρόμο χωριστά, σε διαφορετικές πλατείες της «Αιώνιας Πόλης». Χωριστές συγκεντρώσεις που αντικατοπτρίζουν και τα διαφορετικά πολιτικά μηνύματα που εκφράστηκαν κατά τη διάρκειά τους.
«Η Ευρώπη είμαστε εμείς»
Αφορμή των συγκεκριμένων κινητοποιήσεων αποτέλεσε το κάλεσμα του συγγραφέα και δημοσιογράφου της εφημερίδας «La Repubblica» Μικέλε Σέρρα, το οποίο και βρήκε την ανταπόκριση των δημάρχων 14 πόλεων. Σύμφωνα με τους διοργανωτές, ο αριθμός των συμμετεχόντων στη συγκέντρωση -που πραγματοποιήθηκε στην εμβληματική πλατεία του Λαού (Piazza del Popolo) με κεντρικό σύνθημα «Η Ευρώπη είμαστε εμείς» -άγγιξε τις 50.000.
Μια μαζική συγκέντρωση χωρίς κομματικά σύμβολα, με μπόλικες σημαίες της Ε.Ε και της ειρήνης, της Ουκρανίας (αλλά και της Γεωργίας), και τη συμμετοχή όλης της «προοδευτικής-κυβερνώσας κεντροαριστεράς», πλην του «ούτε δεξιού, ούτε αριστερού» «Κινήματος των Πέντε Αστέρων».
Μια αντιπολιτευτική συγκέντρωση που παρά τον υπερκομματικό χαρακτήρα της και την πλατιά συμμετοχή ευρωπαϊστών και δήθεν ακομμάτιστων καλλιτεχνών και διανοουμένων, αποτέλεσε μια ευκαιρία για μια απόπειρα τόνωσης της αξιωματικής αντιπολίτευσης του Δημοκρατικού Κόμματος» (Pd) της Έλι Σλάιν, το οποίο στην πρόσφατη ψηφοφορία στο Ευρωκοινοβούλιο για την έγκριση του πολεμικού προγράμματος «ReArm Europe» εμφανίστηκε διχασμένο, με μια μερίδα των ευρωβουλευτών του να υπερψηφίζει και μια άλλη ν’ απέχει.
Μια συγκέντρωση που δεδομένων των τεταμένων διεθνών συνθηκών σε πολιτικό, οικονομικό και γεωπολιτικό επίπεδο, πίσω από την αντι-Τραμπ και αντι-Πούτιν ρητορική «καταδίκη των ολοκληρωτισμών» επικρότησε την πολεμική ολοκλήρωση της «ευρωπαϊκής δημοκρατίας» μέσω του στρατιωτικού υπερεξοπλισμού της για την «κοινή άμυνα».
Μια «κοινή άμυνα», άρρηκτα συνδεδεμένη με το πέρασμα στην «οικονομία πολέμου», η οποία και ισοδυναμεί με βαθιές περικοπές στο όποιο «κοινωνικό κράτος» έχει απομείνει ακόμα όρθιο στην επικράτεια των χωρών αυτού του διακρατικού και βαθιά διαιρεμένου ιμπεριαλιστικού σχηματισμού.
Μια συγκέντρωση σε πλήρη ευθυγράμμιση με τη «νέα τάξη πραγμάτων» στην Ε.Ε. που ντύνεται στο χακί ενώ ταυτόχρονα επιθυμεί να διατηρήσει ανέπαφη την ειρηνιστική προβιά της.
Μια ευθυγράμμιση που δεν αλλοιώνεται από τη συμμετοχή και τις ανακοινώσεις της CGIL, της μεγαλύτερης συνδικαλιστικής ομοσπονδίας της Ιταλίας, η οποία σύμφωνα με τον γ.γ της Μαουρίτσιο Λαντίνι διαδήλωσε με τις σημαίες της ειρήνης, με γνώμονα «την οικοδόμηση μιας Ευρώπης που θα έχει ως θεμέλιο το περίφημο μανιφέστο του Ventotene»…
«Αυτή δεν είναι η δική μας Ευρώπη»
Σε πολιτική αντιπαράθεση και ταυτόχρονα με τη συγκέντρωση στην πλατεία του Λαού, πραγματοποιήθηκε -ελάχιστα χιλιόμετρα μακριά- στην πλατεία Μπαρμπερίνι (Barberini), η διαδήλωση που καλέστηκε από το εξωκοινοβουλευτικό κόμμα Potere al Popolo («Εξουσία στον Λαό»), με κεντρικό σύνθημα: «Ούτε ένα ευρώ για τον πόλεμό τους».
Μια συγκέντρωση που πλαισιώθηκε από άλλες αριστερές οργανώσεις, συνδικάτα βάσης και φοιτητικούς συλλόγους, καθώς επίσης και από την παλαιστινιακή κοινότητα. Μια συγκέντρωση με μικρότερη συμμετοχή (γύρω στις 10.000 υπολογίζονται οι συμμετέχοντες) αλλά με ξεκάθαρα εντονότερη ανταπόκριση από τη νεολαία, με σημαίες κομμάτων αλλά και μ’ εκείνες της ειρήνης και της Παλαιστίνης, ενώ κατά τη διάρκειά της παραδόθηκε στη πυρά η σημαία της Ε.Ε..
Μια συγκέντρωση ενάντια στις νεοφιλελεύθερες πολιτικές λιτότητας που κανοναρχούν την Ε.Ε., η οποία κατάφερε να ορθώσει μια στοιχειώδη φωνή αντιπολίτευσης από τα κάτω απέναντι στο κλίμα ουσιαστικής συναίνεσης που -παρά τις επιμέρους διαφοροποιήσεις και διαφωνίες- χαρακτηρίζει την τρέχουσα κοινοβουλευτική σκηνή, σχετικά με τον ευρωπαϊκό επανεξοπλισμό.
Μια αντιπολιτευτική φωνή που αφουγκράστηκε τις αγωνίες της φτωχοποιημένης μεσαίας τάξης και των χαμηλότερων κοινωνικών στρωμάτων μισθωτών και συνταξιούχων που βιώνουν ολοένα και εντονότερα τις συνέπειες της κρίσης χρέους, της παραγωγικής ύφεσης και της ακρίβειας σε είδη και υπηρεσίες πρώτης ανάγκης που μαστίζουν με ιδιαίτερη σφοδρότητα την τρίτη μεγαλύτερη οικονομία της Ε.Ε..
Μια αντιπολιτευτική φωνή που -παρόλα αυτά- παραμένει ασθενική και (τουλάχιστον προς το παρόν) δεν φαίνεται ικανή να σημάνει μια ανατροπή των πολιτικών συσχετισμών και μια ουσιαστική αλλαγή πορείας, σε εθνικό και -πόσο μάλλον- σ’ ευρωπαϊκό επίπεδο.
Όπως δηκτικά σχολίασε σε τηλεφωνική μας συνομιλία, ένας κομματικά ανένταχτος φίλος που επέλεξε να συμμετέχει στη συγκεκριμένη αντιπολεμική συγκέντρωση, η οποία εξελίχθηκε σε πορεία στους δρόμους του κέντρου της Ρώμης:
Αν κάποιος θέλει να αντιληφθεί πραγματικά το πού εδράζεται η πολιτική ηγεμονία της νεοφασίστριας Μελόνι και των κυβερνητικών νεοφιλελεύθερων ακροδεξιών συνεταίρων της, αρκεί ν’ ακούσει προσεχτικά τα όσα φαινομενικά ‘προοδευτικά’, βαθιά όμως πολεμοκάπηλα και σοβινιστικά, ειπώθηκαν στη συγκέντρωση στην piazza del Popolo, αλλά και να παραδεχθεί το πόσο λίγοι αριθμητικά -συγκριτικά με τα διακυβεύματα της εποχής μας- ήμασταν όσοι συμμετείχαμε σ’ εκείνη της piazza Barberini…
«Ειρήνη και Κυριαρχία»
Ο χάρτης των κινητοποιήσεων εκείνου του Σαββάτου στη Ρώμη συμπληρώθηκε με τη συγκέντρωση μπροστά από την Bocca della Verità («Στόμα της Αλήθειας»), η οποία καλέστηκε από τον εξωκοινοβουλευτικό κόμμα Democrazia Sovrana Popolare («Λαϊκή Κυριαρχική Δημοκρατία») του πρώην κομμουνιστή ευρωβουλευτή Μάρκο Ρίτσο.
Μια συγκέντρωση με πολύ μικρότερη συμμετοχή από τις άλλες δύο. Με τα συνθήματα κατά της Ε.Ε. ν’ ακούγονται από ένα σαφώς πιο ηλικιωμένο κοινό και τις ιταλικές σημαίες να κυματίζουν μαζί με μια ελληνική, μια ρουμάνικη και μια ρώσικη, συνοδευόμενες από μια ρητορική κατά βάση νοσταλγική ενός «εξαίσιου εθνοκρατικού παρελθόντος» που θάφτηκε κάτω από τις μυλόπετρες του παγκοσμιοποιημένου καπιταλισμού.
